Em Ba Sàm

Archive for Tháng Bảy 7th, 2011

164. SỨC MẠNH QUÂN ĐỘI TRUNG QUỐC HIỆN NAY RA SAO?

Posted by embasam1 trên Tháng Bảy 7, 2011

THÔNG TẤN XÃ VIỆT NAM

Tài liệu tham khảo đặc biệt

Thứ Ba, ngày 05/07/2011

SỨC MẠNH QUÂN ĐỘI TRUNG QUỐC

HIỆN NAY RA SAO?

 (Đài Ôxtrâylia 28/6)

Ngày 24/6, trang mạng của Tổ chức Stratfor đã đăng bài phỏng vấn ông Nathan Hughes, Giám đốc Phân tích Quân sự của tổ chức này, xoay quanh sức mạnh lẫn điểm hạn chế của nền quân sự Trung Quốc.

 

Stratfor là tổ chức ra đời năm 1996 ở Austin (Texas, Mỹ) bởi nhà sáng lập George Friedman. Stratfor quy tụ các chuyên gia tình báo toàn cầu cung cấp và trao đổi các thông tin độc lập về sự phát triển chính trị, kinh tế và quân sự cho những người đóng vai trò quan trọng trong việc thu thập tin tức tình báo ở Mỹ và các nước trên thế giới. Bằng những thông tin được trao đổi, Stratfor nỗ lực đưa ra những lời giải thích xác đáng về các sự kiện trên thế giới.

Stratfor cho biết những căng thẳng gia tăng ở vùng Biển Đông giữa Việt Nam, Philippin và Trung Quốc gần đây nhất bắt nguồn từ xung đột chủ quyền vùng lãnh hải giàu tài nguyên dầu khí. Trung Quốc cũng lên tiếng yêu cầu Mỹ tránh can dự vào các xung đột chủ quyền ở Biển Đông – một động thái được Trung Quốc ví như “đang đùa với lửa”.

Những đánh giá mới nhất về sức mạnh và tiềm năng của quân đội Trung Quốc được chuyên gia Nathan Hughes thảo luận bắt đầu từ tin tức về việc tàu sân bay đầu tiên của Trung Quốc sẽ được thử nghiệm trên biển và dự kiến đưa vào sử dụng vào năm tới. Ông Nathan Hughes cho biết: “Chương trình tàu sân bay của Trung Quốc mới chỉ ở giai đoạn ban đầu. Quân đội Trung Quốc đã sở hữu tàu chiến Varyag trong hơn một thập kỷ. Varyag ban đầu được mua từ Ucraina để làm sòng bạc, ít nhất theo mục tiêu đề ra từ năm 1988. Tuy nhiên, cần thời gian dài mới có thể phát triển tất cả những năng lực cần thiết để điều hành một tàu sân bay hiệu quả. Đây là điều Mỹ đã thực hiện trong 100 năm qua trong khi Trung Quốc mới chỉ bắt đầu. Khi tàu sân bay được đưa ra biển, chưa ai có thể chắc chắn khi nào các máy bay trên tàu này có thể cất cánh. Chúng tôi hình dung rằng vẫn còn một lượng thiết bị và mảnh vụn đáng kể trong quá trình chế tạo vẫn nằm trên sàn tàu và ‘đống phế liệu’ này có thể ra biển cùng tàu sân bay bởi cuộc thử nghiệm đầu tiên trên biển chỉ nhằm mục tiêu đẩy tốc độ động cơ và đảm bảo hệ thống điều khiển cơ bản của tàu hoạt động đúng hướng”.

+ Như vậy tàu sân bay Trung Quốc chỉ diễn tập trên biển chứ không có thử nghiệm vũ khí?

–                           Đúng thế. Các cuộc diễn tập thử nghiệm ban đầu của tàu sân bay chỉ để đảm bảo rằng động cơ hoạt động đúng thiết kế, đặc biệt khi nói đến mục tiêu của tàu sân bay như là đưa vào sử dụng và phục hồi hai cánh của tàu sân bay.

+ Cho dù với việc bổ sung thêm loại phương tiện này, Hải quân Trung Quốc vẫn chỉ là một bộ phận nhỏ của quân đội Trung Quốc. Hầu hết thiết bị quân sự thuộc về bộ binh và lực lượng này cũng chiếm nguồn ngân sách lớn hơn. Quân Giải phóng Nhân dân Trung Quốc nỗ lực ra sao để giải quyết các vấn đề trong nước?

–                           Vấn đề quan trọng cần nhớ về Trung Quốc là đa số quân đội và lực lượng an ninh đều phục vụ cho việc giải quyết các vụ đụng độ trên đất liền và thực hiện các sứ mệnh an ninh trong nước. Vai trò của Hải quân và Không quân mặc dù được nhắc đến nhiều trong thời gian gần đây nhưng vẫn chỉ là phần nhỏ. Trên thực tế, nếu kết hợp cả Hải quân và Không quân, hai lực lượng này vẫn ít hơn lực lượng an ninh nội bộ dưới quyền chỉ huy của Bộ Quốc phòng. Chúng ta cũng cần chú ý rằng Trung Quốc là một nước lớn, tương đương với diện tích nước Mỹ. Tuy nhiên, dân số Trung Quốc lớn hơn dân dố Mỹ khoảng một tỉ người. Hầu hết dân chúng sống trong điều kiện thấp, nhiều người vỡ mộng với việc tái cân bằng tài chính. Nhiều người sống ở các vùng tự trị và là dân tộc thiểu số. Do vậy, Trung Quốc khá vất vả trong việc kiểm soát an ninh nội bộ mặc dù người ngoài nhìn nhận rằng nước này đang hướng hoạt động quân sự ra bên ngoài.

+ Ông có thể đưa ra một vài con số được không?

–                           Tổng lực lượng Không quân và Hải quân thuộc Quân Giải phóng Nhân dân Trung Quốc có số lượng dưới 600.000 quân trong khi lực lượng vũ trang nhân dân và lực lượng an ninh các cấp trong nước, bao gồm cảnh sát vùng biên, cảnh sát đường sắt, có số lượng trên 700.000 người. Con số này chưa tính đến lực lượng Quân Giải phóng Nhân dân Trung Quốc với 1,6 triệu quân nhân.

+ Vậy khả năng các lực lượng này khi tác chiến nhanh ra sao?

–                           Lực lượng quân đội Trung Quốc hiện nay có trình độ công nghệ khá thấp. Mục tiêu chủ yếu của họ là duy trì an ninh trong nước và bảo vệ biên giới quốc gia và chiến đấu theo lối truyền thống. Do vậy, Trung Quốc phải đối mặt với nhiều thách thức sâu sắc trong thời kỳ hiện đại hoá từ năm 1980 trong vấn đề áp dụng kỹ thuật, hệ thống và các loại vũ khí mới mà họ đã và đang nghiên cứu, tích hợp các phương tiện này theo một hệ thống triển khai chiến đấu hiệu quả hơn ngoài mặt trận. Trung Quốc gần đây đã tập trung nhiều vào việc thử nghiệm hai tàu chiến và một tàu hỗ trợ trong sứ mệnh chống cướp biển ở ngoài khơi vùng biển Xômali. Mặc dù đây là một vấn đề ‘uy tín quốc gia’, song nó đòi hỏi phải nghiên cứu những vấn đề cơ bản trong việc duy trì các tàu chiến hải quân ngoài khơi, bảo trì và bổ sung các nguồn hậu cần. Đây là những vấn đề Trung Quốc vẫn chưa quen và việc nghiên cứu các giải pháp để có thể triển khai các lực lượng lớn ở vùng biên giới Trung Quốc vẫn là một câu hỏi lớn thực sự cần có lời giải đáp.

+ Ông đánh giá thế nào về chất lượng nền tảng công nghệ mà Trung Quốc đã đầu tư?

–                           Tôi đã nghiên cứu nền tảng công nghệ mới nhất của Nga từ những năm 1980. Vào thời điểm bấy giờ, khi mọi việc diễn ra theo chiều hướng xấu đối với Nga, Trung Quốc là khách hàng duy nhất và lớn nhất mua công nghệ cao của Nga. Họ đã kết hợp việc mua bán công nghệ này với hoạt động gián điệp, bao gồm cả hệ thống gián điệp trên mạng, để đánh cắp thông tin công nghệ mới nhất cảu Liên Xô và các nước đồng minh. Trung Quốc đã có những nỗ lực lớn trong việc tập hợp các thông tin để tự xây dựng nền tảng công nghệ riêng cho họ. Tuy nhiên thách thức đặt ra là Trung Quốc vẫn còn khá mới mẻ trong lĩnh vực này trong khi công nghệ phát triển như vũ bão. Trung Quốc ít có khả năng tích hợp những tiến bộ công nghệ trong chiến tranh bởi thiếu kinh nghiệm thực tế. Điều này để lại dấu hỏi về khả năng ứng dụng thiết bị một khi chiến tranh nổ ra.

***

(Đài BBC 15/6)

Một cuộc chạy đua vũ trang hàng hải đang diễn ra tại Biển Đông. Bắc Kinh đang nhanh chóng phát triển năng lực quân đội nhằm mở rộng sức mạnh tới những bến bờ mới.

Hiện hải quân nước này đã thống trị khu vực và trong tương lai có thể sẽ thách thức vị trí số một của hải quân Mỹ. Chẳng khó đoán tại sao nhiều nước láng giềng của Trung Quốc lại tỏ ra lo lắng, nhất là Việt Nam và Philippin, những quốc gia đang có tranh chấp chủ quyền ở Biển Đông với Trung Quốc.

Theo Tiến sỹ Andrew Erickson, chuyên gia về Trung Quốc tại Học viện Hải quân Mỹ: “Trung Quốc không muốn khởi chiến mà chỉ muốn phô trương sức mạnh để không đánh mà thắng, răn đe các hành động mà Bắc Kinh xem là ảnh hưởng tới lợi ích cốt lõi của Trung Quốc”.

Hiện có ba hệ thống vũ trang có thể xem như là tiêu biểu cho việc mở rộng tầm chiến lược của Trung Quốc.

–                           Hàng không mẫu hạm đầu tiên của Trung Quốc sẽ được sử dụng thử vào cuối năm nay.

–                           Cuối năm ngoái, những bức ảnh đầu tiên bị rò rỉ cũng cho thấy loại máy bay tàng hình đầu tiên mà Trung Quốc đang chế tạo.

–                           Các chuyên gia quân sự Mỹ nói rằng Trung Quốc đã bắt đầu sử dụng loại tên lửa tầm xa có khả năng tiêu diệt các mục tiêu di động trên biển.

Tiến sĩ Erickson nói rằng cho tới nay, việc phát triển khả năng quân sự của Trung Quốc vẫn ở tầm khu vực và nhằm ngăn chặn Đài Loan tuyên bố độc lập. Một phần của chiến lược này là phát triển khả năng chống trả các hàng không mẫu hạm của Mỹ, phòng trường hợp Oasinhton quyết định can thiệp vào các xung đột trong vùng.

Hệ thống tên lửa diệt tàu chiến

Trung Quốc đã đưa vào sử dụng một số lượng đáng kể tên lửa và các loại vũ khí khác có tầm bắn rất xa. Trong số đó, đặc biệt nhất là tên lửa chống tàu chiến DF-21D. Đây là hệ thống đặt trên mặt đất, có khả năng tấn công các hàng không mẫu hạm vốn là nền tảng của chiến lược hàng hải Mỹ.

Tên lửa DF-21D (còn có tên gaọi CSS-5) có tầm bắn hơn 1.500km. Nó được trang bị đầu đạn nguỵ trang cho phép quân đội Trung Quốc nhắm bắn các tàu chiến tại Tây Thái Bình Dương. Các quan chức Mỹ và người đứng đầu cơ quan an ninh Đài Loan đều cho rằng Trung Quốc đã bắt đầu mang tên lửa DF-21D ra sử dụng.

Không khó đoán được tại sao Bắc Kinh lại muốn có loại tên lửa này. Mục tiêu chính là ngăn chặn cường quốc hải quân khác trong khu vực là Mỹ, không cho nước này can thiệp vào các cuộc khủng hoảng trong tương lai, nhất là liên quan tới Đài Loan.

Cá mập bay

Kể từ thời kỳ Thế chiến II, hàng không mẫu hạm đã trở thành phương thức biểu thị uy thế hải quân trên thế giới.

Các nhóm hàng không mẫu hạm của Mỹ mang theo sân bay cùng nhiều loại máy bay chiến đấu có khả năng thực hiện nhiều hoạt động khác nhau. Mỗi tàu sân bay đều đi kèm một loạt chiến hạm và tàu ngầm để bảo vệ.

Nay Trung Quốc cũng bắt đầu tham gia cuộc đua hàng không mẫu hạm, tuy trong chừng mực còn khá sơ khai. Trung Quốc mua hàng không mẫu hạm Varyag từ thời Xôviết của Ucraina, và đang làm công việc trang bị lại.

Hàng không mẫu hạm đầu tiên của Trung Quốc sẽ mang theo máy bay cơ tiêm kích J-15, còn lại là Cá mập bay. Đây là loại máy bay chiến đầu được thiết kế dựa trên một loại máy bay khác của Nga, Sukhoi Su-33.

Theo tạp chí có uy tín Aviation Week & Space Technology, Trung Quốc có thể cũng mau Su-33 từ Ucraina.

Tin cho hay hàng không mẫu hạm đầu tiên có thể hạ thuỷ trong mùa Hè này. Khi đã hoạt động, nó sẽ mang lại cho hải quân Trung Quốc sức mạnh mới trong các tranh chấp hàng hải với các nước láng giềng.

Thế nhưng, giới chuyên gia phương Tây nói rằng hàng không mẫu hạm này chủ yếu được sử dụng trong huấn luyện vì việc điều hành hàng không mẫu hạm đòi hỏi kinh nghiệm mà cần nhiều thời gian mới có thể tích luỹ được.

Người ta cho rằng chiếc Varyag sửa lại này khó có thể cạnh tranh với các loại tàu sân bay của Mỹ. Tuy nhiên, Tiến sỹ Erickson cho biết Trung Quốc sẽ dùng hàng không mẫu hạm để “phô trương sức mạnh, ganh đua vị trí cường quốc đang lên và tập luyện các thao tác cơ bản”.

Đầy tham vọng

Không quân Trung Quốc cũng đang phát triển rất nhanh. Xưa nay, đa số các máy bay chiến đấu của nước này được sản xuất từ thời Liên Xô. Thế nhưng mới đây loại máy bay chiến đấu Thành Đô J-20 đã được ra mắt, đưa Trung Quốc vào danh sách số ít quốc gia có khả năng chế tạo máy bay tàng hình chống rađa đời thứ năm. Chuyến bay ra mắt của J-20 hồi tháng 1/2011 được thực hiện chỉ vài giờ trước khi Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Robert Gates tới thăm Bắc Kinh, được nhiều nhà quan sát cho là hành động có chủ ý của Bắc Kinh.

Chuyên gia phân tích Douglas Barrie từ Viện Nghiên cứu Chiến lược Quốc tế ở Luân Đôn, mói máy chiến đấu J-20 chưa sánh được với các máy bay tàng hình của Mỹ. Tuy nhiên ông nói thêm: “Loại máy chiến đấu này đánh dấu tham vọng của Trung Quốc trong việc nâng cao khả năng tác chiến trên không, và tăng cường căn cứ không quân”.

Dự án máy bay tàng hình của Trung Quốc cũng vẫn còn nhiều ẩn số. Ông Barrie còn cho biết: “Hiện còn chưa rõ liệu J-20 sẽ được mang ra sản xuất để tác chiến hay chỉ là mô hình công nghệ. Việc này sẽ cho thấy Trung Quốc có thể tăng cường khả năng nhanh chóng như thế nào. Nhiều khả năng nước này có thể mang các máy bay chiến đấu tàng hình ra sử dụng vào thập kỷ tới”.

Vậy, ý nghĩa của chiếc J-20 là gì, trong khi Mỹ sẽ có trong tay hàng trăm máy chiến đấu thế hệ thứ năm?

Theo ông Barrie, nếu Trung Quốc sản xuất hàng loạt J-20 thì không quân nước này có thể thách thức các cường quốc trong vùng châu Á-Thái Bình Dương, nhất là Mỹ.

Các chỉ huy quân đội Mỹ đang theo dõi sự phát triển của quân đội Trung Quốc một cách chăm chú. Thế nhưng trong tương lai gần, có lẽ Bắc Kinh vẫn còn phải chiêm ngưỡng sức mạnh hải quân của Mỹ một cách đầy thèm muốn./.

Advertisements

Posted in Bài phân tích Ba Sàm | Leave a Comment »

163. Không có đảng nào như Đảng Cộng Sản

Posted by embasam1 trên Tháng Bảy 7, 2011

Foreign Policy

PHÓNG SỰ ẢNH

Không có đảng nào như Đảng Cộng Sản

Nhìn lại 90 năm Đảng Cộng Sản ở Trung Quốc

Người viết các chú thích ảnh: Ty McCormick

Ngày 1 tháng 7 năm 2011 

1 – Đảng Cộng sản Trung Quốc (CCP) đang chuẩn bị cho việc kỷ niệm lần thứ 90 ngày thành lập của họ vào tuần này. Trong một nỗ lực tuyên truyền nhằm gây ấn tượng, CCP đã bảo trợ các buổi hòa nhạc, các buổi biểu diễn và các cuộc triển lãm nghệ thuật cách mạng cũng như “đại hội thể thao đỏ” và “du lịch đỏ” – tất cả đều nhằm lôi kéo sự quan tâm tới một thứ như là tiểu sử các “vị thánh” Cách Mạng. Thậm chí để đánh dấu dịp này CCP còn mua hai bức thư viết tay của Karl Marx. Cách đây chín mươi năm, khi Mao và 12 đại biểu ban đêm bí mật gặp nhau để thành lập CCP thì chủ đích của họ là tạo dựng một xã hội vô sản không tưởng. Trong những năm sau đó Mao đã kích động một cuộc cách mạng quần chúng nông dân để chống lại lực lượng Quốc dân đảng và Nhật và cuối cùng đã thống nhất đất nước Trung Quốc dưới sự cai trị của cộng sản vào năm 1949. Nhưng di sản ý thức hệ của Mao là một di sản đầy gai góc, bởi lẽ trong khi tầm nhìn lý tưởng của ông ta đến giờ vẫn còn gợi lên một nỗi hoài cổ nhất định nào đó thì những chính sách trên thực tế của ông ta – cụ thể là Đại Nhảy Vọt và Cách Mạng Văn Hóa – đã để lại hơn 20 triệu cái chết và gây tác hại không thể kể xiết cho cơ cấu xã hội của Trung Quốc.

Trong một thế giới của sự trỗi dậy về kinh tế của Trung Quốc thì người ta ngày càng khó nhận ra sự liên quan giữa chủ nghĩa cộng sản và vị thế ngày càng lớn mạnh của những nhà tư bản khổng lồ ở đất nước này. Hôm nay, đảng vẫn tiếp tục duy trì sự tồn tại chủ yếu như là một mạng lưới bảo trợ cho phép các đảng viên có cơ hội nhận được những công việc tốt trong chính phủ và khu vực nhà nước. Như tờ Bloomberg đã diễn tả, đảng hứa hẹn đảm bảo “an ninh, sức mạnh và một đường lối để đi đến sự thịnh vượng.” Mặc dù 1,24 triệu sinh viên đại học đã gia nhập đảng trong năm ngoái, song có lẽ người ta đã hiểu tại sao những lý tưởng cách mạng về ruộng đất đang có vẻ như là một cơ hội kinh doanh hơn là một triết học soi đường chỉ lối.

Dưới đây là một cái nhìn để thấy lãnh đạo CCP đã điều khiển như thế nào công cuộc đổi thay đáng kinh ngạc của Trung Quốc trong 90 năm qua.

2 – Mao đang nói chuyện trước một đám đông tại Đại học Kangdah Cave năm 1939, kêu gọi kháng chiến mạnh mẽ hơn nữa chống lại Quân đội Hoàng Gia Nhật. Bài nói chuyện này được thực hiện trong thời gian  cuộc Chiến tranh Trung-Nhật lần thứ 2 (1937-1945), cuộc chiến tranh này chủ yếu là giữa Trung Hoa Dân Quốc và Đế chế Nhật Bản xâm lược.  Trước khi nổ ra cuộc chiến tranh này, Đảng Cộng sản Trung Quốc của Mao đã tiến hành một cuộc nội chiến chống Kuomingtang (KMT hoặc gọi theo tiếng Trung Quốc là Trung Hoa Quốc Dân Đảng) là đảng đã lật đổ nhà Thanh vào năm 1911 nhưng hai phe đã liên minh lại để thành lập một mặt trận thống nhất nhằm tống cổ người Nhật. Sau khi Nhật đầu hàng năm 1945 thì cuộc chiến giữa CCP và KMT lại nổ ra một lần nữa.

3 – Cộng quân đang tiến tới gần Thượng Hải hôm 21 tháng 5 năm 1949 trong cuộc Nội chiến Trung Quốc. Cuộc nội chiến này cuối cùng đã dẫn đến sự ly khai của Trung Hoa Dân Quốc (nay là Đài Loan) và Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa, đã kéo dài – với sự gián đoạn vì cuộc chiến kháng Nhật từ năm 1927 – từ năm 1927 cho tới khi Mao tuyên bố thắng lợi trước lãnh tụ Tưởng Giới Thạch của Quốc Dân Đảng vào tháng 10 năm 1949. Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa (PRC) chính thức được thành lập vào ngày 1 tháng 10 nsăm 1949.

4 – Từ trái sang phải: Tổng Bí thư Đảng Cộng sản Liên Xô Nikita Khrushchev, Mao, và Lưu Thiếu Kỳ [Liu Shaoqi], chủ tịch nước thứ hai của PRC, đang duyệt đội quân danh dự tại sân bay Bắc Kinh năm 1959 trong đợt kỷ niệm lần thứ 10 ngày thành lập PRC. Mối bất hòa Trung-Xô đang ngày càng khoét rộng ngay từ giai đoạn đó và trong lễ khai mạc Đại hội Đảng 22 tại Moscow năm 1961 Khrushchev đã gọi Trung Hoa Đỏ là “nhóm chống đảng” và những kiến thức “Sta-lin-nít” của họ đã chống lại Moscow.

5 – Mao và Lâm Bưu [Lin Biao], phó thủ tướng của PRC, đang diễu qua đám đông trên Quảng trường Thiên An Môn ở Bắc Kinh năm 1966. Lâm Bưu sau này đã bị mất tích trong một tai nạn máy bay bí ẩn sau âm mưu cho người ám sát Mao.

6 – Thanh niên đang lấy tư thế để chụp ảnh trong cuộc Đại Cách mạng Văn hóa Vô sản của Trung Quốc [thường gọi tắt là Cách Mạng Văn Hóa] năm 1967. Được bắt đầu vào năm 1966 và kéo dài cho tới khi Mao mất năm 1976, cuộc Cách mạng Văn hóa là một ý định nhằm thanh trừng chủ nghĩa tư bản ra khỏi xã hội Trung Quốc và nhất là để loại bỏ những người thuộc “giai cấp tư sản” đã thâm nhập vào CCP. Hậu quả thật thảm khốc: Hoạt động kinh tế bị nghừng trệ và những đối thủ chính trị của Mao bị thủ tiêu.

7 – Một dàn đồng ca của Hồng Quân Trung Quốc đang ca ngợi Mao Chủ tịch trong một buổi lễ ăn mừng vụ thu hoạch lúa mì năm 1967.

8 – Một đám đông đang hăng hái giơ cuốn “Cuốn sách nhỏ màu đỏ” để cổ vũ Mao tại sân vận động Bắc Kinh năm 1967. Đầu đề chính thức là Những lời trích dẫn Mao Chủ tịch, cuốn sách là một tuyển chọn những bài nói chuyện và trước tác về nhiều chủ đề liên quan đến tư tưởng xã hội chủ nghĩa. Cuốn sách được coi là một biểu tượng của Cách mạng Văn hóa và nằm trong số những cuốn sách được in với số lượng nhiều nhất của mọi thời đại.

9 – Năm 1969, nông dân Trung Quốc ở vùng Hoằng Cảnh [Hungching] đang đọc to Mao tuyển. Chữ viết dưới chân dung của Mao Chủ tịch viết: “Kỷ niệm khai mạc thành công Đại hội Đảng lần thứ chín! Hãy phấn khởi học tập và làm theo lời dạy của Mao để hưởng ứng một sự kiện trọng đại mới.”

10 – Một tốp Hồng Vệ binh đang vui vẻ lấy tư thế cùng các dụng cụ làm ruộng trong một bức ảnh được đăng bởi hãng tin chính thức của Trung Quốc hồi năm 1971. Trong thời kỳ Cách mạng Văn hóa, Hồng Vệ Binh được giao nhiệm vụ bài trừ tập quán, văn hoá, thói quen và tư tưởng cũ, nhưng vào năm 1968 – sau một số cuộc đụng độ với Quân Giải phóng Nhân dân – Hồng Vệ Binh đã bị giải tán và bị đưa về các vùng nông thôn.

11 – Nông dân ở ngoại ô Bắc Kinh tới viếng Mao qua đời ngày 9 tháng 9 năm 1976 ở tuổi 82. Lễ truy điệu ông đã diễn ra trong tám ngày ở Bắc Kinh. Đám tang của ông được tổ chức tại Đại Lễ đường Nhân dân với sự tham dự của “cả thế giới,” theo tạp chí Time.

12 – Một cuộc mít tinh lớn của quân đội và nhân dân để bày tỏ sự ủng hộ dành cho Hoa Quốc Phong [Hua Guofeng] được bầu làm tổng bí thư của CCP. Hoa Quốc Phong, người kế tục do Mao chọn, đã nhậm chức vào ngày 6 tháng 10 năm 1976, nhưng sau đó đã bị lu mờ trước Đặng Tiểu Bình táo bạo và có hiểu biết hơn, người rút cục đã biến đổi đất nước Trung Quốc thành một cường quốc kinh tế theo hướng thị trường. Mặc dù vậy, thời gian  Hoa Quốc Phong làm việc trên cương vị người cầm lái CCP đã có những cải cách kinh tế và giáo dục mang tính ôn hòa tạo ra một cầu nối quan trọng giữa những năm tháng cuối cùng của Cách mạng Văn hóa chống tư bản của Mao và bước ngoặt bước vào nền kinh tế toàn cầu của Đặng Tiểu Bình.

13 – Triệu Tử Dương [Zhao Ziyang], một trong những kiến trúc sư chính của những cải cách thị trường tự do của Trung Quốc và là thủ tướng của Trung Quốc từ năm 1980 đến 1987. Bức ảnh được chụp vào năm đầu tiên ông làm thủ tướng.

14 – Triệu Tử Dương và lãnh tụ Cộng sản Tối cao Đặng Tiểu Bình đang hội ý tại Đại hội Đảng lần thứ 13 của Đảng Cộng sản Trung Quốc vào tháng 10 năm 1987. Mặc dù Đặng Tiểu Bình chưa bao giờ giữ chức nguyên thủ quốc gia – ông đồng thời là chủ tịch Ủy ban Cố vấn Trung ương Đảng và chủ tịch Quân ủy Trung ương – song sự tận tụy của ông đối với vấn đề thương mại quốc tế và tiến bộ công nghệ đã giúp ông trở thành người anh hùng của thời kỳ nổi lên nhanh chóng của Trung Quốc trong nền kinh tế toàn cầu.

15 – Hàng trăm nhà hoạt động là sinh viên đang đối mặt với cảnh sát trên Quảng trường Thiên An Môn ở Bắc Kinh hôm 22 tháng 4 năm 1989. Các cuộc biểu tình vì dân chủ đã nổ ra sau khi Hồ Diệu Bang [Hu Yaoban], một quan chức của CCP bị sa thải vì đã ủng hộ công cuộc tự do do hóa chính trị, và chỉ bị dập tắt sau khi các đơn vị Quân Giải phóng Nhân dân đã tàn sát dã man hàng trăm, có thể là hàng nghìn sinh viên biểu tình trong tháng 6 năm 1989.

16 – Triệu Tử Dương nói chuyện với những sinh viên biểu tình trên Quảng trường Thiên An Môn chưa đầy một tháng trước khi xảy ra cuộc đàn áp dã man. Trong bài nói chuyện mang tính hòa giải của ông, ông đã cầu khẩn sinh viên chấm dứt tuyệt thực và đối thoại với chính phủ, đây là một dịp hiếm hoi đảng đã thú nhận những thất bại.”Mọi điều các bạn nói và chỉ trích chúng tôi đều là xứng đáng. Mục đích của tôi ở đây không phải là xin các bạn tha thứ,” ông nói trước khi đề nghị sinh viên hãy chấp nhận một bước đi cải cách mang tính thực tế hơn. “Nếu các bạn ngừng tuyệt thực, chính phủ sẽ không đóng lại cánh cửa đối thoại, dứt khoát không! Những gì các bạn đã đề xuất thì chúng ta có thể tiếp tục thảo luận.” Bài nói chuyện này đã khiến Triệu Tử Dương sớm ra khỏi ban lãnh đạo đảng và bị quản thúc tại gia trong suốt quãng đời còn lại.

17 – Tổng bí thứ Đảng Cộng sản Trung Quốc Giang Trạch Dân, người kế nhiệm Triệu Tử Dương, đang phát biểu tại đại hội Đảng lần thứ 14 hôm 12 tháng 10 năm 1992. Trong thời gian ông giữ chức vụ tổng bí thư từ năm 1989 đến 2002, Giang Trạch Dâmn đã đóng một vai trò quan trọng trong việc chỉ đạo đưa Trung Quốc từ bỏ nền kinh tế quốc doanh chủ đạo của thời kỳ Mao để hướng tới một nền kinh tế thị trường có kế hoạch.

18 – Những con búp bê matryoshka truyền thống của Nga được vẽ chân dung những lãnh tụ Trung Quốc kể từ thời kỳ lật đổ nhà Thanh năm 1911. Từ trái qua phải: chủ tịch lâm thời của Trung Hoa Dân quốc Tôn Trung Sơn, lãnh tụ Quốc dân Đảng Tưởng Giới Thạch, người sáng lập nước Trung Hoa cộng sản Mao Trạch Đông, lãnh tụ tối cao Đặng Tiểu Bình, và Chủ tịch Giang Trạch Dân.

19 – Hồ Cẩm Đào, tổng bí thư hiện nay của CCP, đang phát biểu trước các nhà lãnh đạo các nước tại một bữa tiệc đánh dấu ngày cuối cùng của Thế vận hội Olympic Bắc Kinh hôm 24 tháng 8 năm 2008. Hồ Cẩm Đào thay Giang Trạch Dân làm tổng bí thư vào năm 2002.

20 – Cựu chiến binh 94 tuổi Liu Jiaqi ứa nước mắt khi đội lên đầu chiếc mũ lưỡi trai tại một dịp kỷ niệm “Ôn lại cuộc Vạn lý Trường Chinh,” hôm 22 tháng 7 năm 2006. Vạn lý Trường Chinh  là một cuộc rút lui kéo dài một năm qua 8000 dặm của Hồng Quân Cộng sản bắt đầu từ năm 1934. Chính trong cuộc rút lui này mà nhiều nhà sáng lập PRC, trong đó có Mao, đã lên nắm quyền hành.

21 – Thủ tướng Trung Quốc Ôn Gia Bảo phát biểu tại Đại hội nhân dân toàn quốc lần thứ 11 tại Đại lễ đường Nhân dân hôm 5 tháng 3 năm 2010. Trung Quốc đã vượt qua Nhật Bản để trở thành nền kinh tế lớn thứ hai thế giới.

22 – “Khách du lịch đỏ” đang khua những lá cờ cộng sản trong một cuộc diễu hành tại một di tích đóng quân lịch sử của Hồng Quân ở gần Quuỳnh Hải [Qionghai] hôm 16 tháng 4 năm 2011. Sự khôi phục trở lại mối quan tâm tới những lý tưởng cách mạng của Mao bắt đầu từ chiến dịch kỷ niệm sinh nhật lần thứ 90 của CCP – chỉ có điều hơi trớ trêu một chút – ấy là việc đẻ ra một cái nhãn hiệu du lịch mới mẻ sinh lời như thế này đã lại càng củng cố khuynh hướng ưa thích tư bản của đất nước Trung Quốc. Chỉ cần hơn 23 đô la bạn có thể tới thăm hàng chục di tích cách mạng ở Diên An [Yanan], một thành phố nhỏ của tỉnh Quảng Tây của Trung Quốc và  được xem tái hiện chiến thắng của cộng sản đối với KMT với đầy đủ pháo binh, xe tăng và máy bay bốc cháy rơi từ trên trời xuống. Toàn bộ dự án này đã thu về 1,17 tỉ đô la chỉ trong năm ngoái.

23 – Các diễn viên múa đang biểu diễn tại buổi lễ kỷ niệm lần thứ 90 tại Đại lễ đường Nhân dân ở Bắc Kinh hôm 28 tháng 6 năm 2011.

Ty McCormick là một nhà nghiên cứu thuộc ban biên tập của Foreign Policy.

Người dịch: Hiền Ba

Bản tiếng Việt © Ba Sàm 2011

Posted in Bài phân tích Ba Sàm | Leave a Comment »

162. THẾ HỆ LÃNH ĐẠO MỚI CỦA TRUNG QUỐC SẼ CỨNG RẮN HƠN VỀ NGOẠI GIAO?

Posted by embasam1 trên Tháng Bảy 7, 2011

THÔNG TẤN XÃ VIỆT NAM

THẾ HỆ LÃNH ĐẠO MỚI CỦA

TRUNG QUỐC SẼ CỨNG RẮN

HƠN VỀ NGOẠI GIAO?

Tài liệu tham khảo đặc biệt

Thứ Hai, ngày 04/07/2011

TTXVN (Hồng Công 30/6)

Tạp chí Tham khảo Nước ngoài số ra tháng 7 của Hồng Công đăng bài của nhà nghiên cứu Hồ Lầp cho rằng trong bối cảnh sức mạnh quốc gia của Trung Quốc đang tăng lên, địa vị quốc tế được nâng cao, sách lược ngoại giao “giấu mình chờ thời” đã không còn đủ khả năng để ứng phó với các mối quan hệ quốc tế của Trung Quốc. Dẫn lời của Giáo sư Vương Kiện Vĩ, Chủ nhiệm khoa Chính quyền và Hành chính thuộc Viện Khoa học Xã hội và Nhân văn, Đại học Ma Cao, tác giả dự đoán lãnh đạo thế hệ thứ năm của Trung Quốc ngoài việc phải đề ra chiến lược phù hợp hơn với tình hình Trung Quốc, cũng phải xem xét tới việc làm thế nào đẻ phát huy sức ảnh hưởng của Trung Quốc trên trường quốc tế. Vì thế, nhà lãnh đạo mới của Trung Quốc có thể sẽ có sự điều chỉnh nhất định về chính sách ngoại giao. Với những gì diễn ra vừa qua có thể các nhà lãnh đạo mới của Trung Quốc sẽ có những biểu hiện cứng rắn hơn. Dưới đây là nội dụng bài viết:

Vấn đề mới cho các nhà lãnh đạo: Điều chỉnh sách lược ngoại giao như thế nào

Sách lược “giấu mình chờ thời” được Đặng Tiểu Bình đề ra sau sự kiện Thiên An Môn ngày 4/6/1989 đã giữ chủ đạo phương châm ngoại giao của Trung Quốc trong thời đại Giang Trạch Dân và Hồ Cẩm Đào, giúp Trung Quốc có được môi trường hoà bình để phát triển kinh tế. Nhưng, trong bối cảnh tình hình thế giới thay đổi và thực lực của Trung Quốc tăng lên, thế hệ lãnh đạo mới của Trung Quốc chắc chắn sẽ phải xem xét lại sách lược “giấu mình chờ thời”.

Giáo sư Vương Kiện Vĩ chỉ rõ: Sách lược “giấu mình chờ thời” của Đặng Tiểu Bình đã giúp Trung Quốc thành công trong việc gia nhập cộng đồng quốc tế do phương Tây làm chủ đạo, đồng thời dọn đường cho Trung Quốc trỗi đậy nhanh chóng. Sách lược ngoại giao thời Hồ Cẩm Đào tuy có thêm một số khái niệm mới như “thế giới hài hoà”, nhưng về tổng thể, mang tính kế thừa nhiều hơn là thay đổi và ít có tính tạo lập về mặt lý luận.

Tuy nhiên, trong một số vấn đề cụ thể, Hồ Cẩm Đào vẫn có những nét khác so với thời Giang Trạch Dân. Ví dụ: Hồ Cẩm Đào đã tương đối thành công trong chính sách đối với Đài Loan, thay đổi được cách làm cứng rắn, muốn thành công nhanh, thiên về cái lợi gần và định rõ thời gian biểu trước đây; trong quan hệ với Nhật Bản, nếu thời Giang Trạch Dân nhấn mạnh nhiều hơn tới vấn đề lịch sử, thời Hồ Cẩm Đào lại nhấn mạnh nhiều hơn tới sự vỗ về, hướng về phía trước và không đặt hy vọng vào việc giáo huấn Nhật Bản. Ngoài ra, trong việc ứng phó với vấn đề Biển Đông (Trung Quốc gọi là Nam Hải), Trung Quốc cũng đã thực thi các biện pháp khác nhau. Tất cả cho thấy đã có một số thay đổi xảy ra (trong chính sách ngoại giao của Trung Quốc).

Cho dù về đại thể Hồ Cẩm Đào vẫn tuân thủ phương châm “giấu mình chờ thời”, nhưng sự trỗi dậy của Trung Quốc lại là một sự thực rõ ràng và qua sự miêu tả của phương Tây, ba luận thuyết về sách lược ngoại giao của Trung Quốc đã xuất hiện, gồm “thuyết Trung Quốc cứng rắn”, “thuyết Trung Quốc ngạo mạn” và “thuyết Trung Quốc tất thắng”. Liên quan tới vấn đề này, trong buổi họp báo thuộc kỳ họp thường niên của Đại hội đại biểu nhân dân toàn quốc năm 2010, Thủ tướng Trung Quốc Ôn Gia Bảo đã nhấn mạnh Trung Quốc kiên trì đi theo con đường phát triển hoà bình, sự phát triển của Trung Quốc sẽ không ảnh hưởng tới bất cứ quốc gia nào, cho dù trở thành nước phát triển, Trung Quốc cũng vẫn không xưng bá.

Theo Giáo sư Vương Kiện Vĩ, ba luận thuyết nêu trên ngoài việc phục vụ cho mục đích tuyên tryền của phương Tây, cũng phản ánh thực tế là trong bối cảnh sức mạnh quốc gia của Trung Quốc đang tăng lên, địa vị quốc tế được nâng cao, Trung Quốc cần phải có tư tưởng chiến lược mới và khung lý luận mới về ngoại giao. Cục diện và môi trường mà Trung Quốc phải đối mặt dưới thời Giang Trạch Dân và Hồ Cẩm Đào là quá khác nhau, nên việc Trung Quốc điều chỉnh sách lược ngoại giao thế nào là một vấn đề mới phải đối mặt. Ở Trung Quốc đã có nhiều cuộc thảo luận về việc Trung Quốc nên tiếp tục “giấu mình chờ thời” hay phải tích cực tiến tới, có thái độ cứng rắn, thay đổi luật chơi. Nhưng Hồ Cẩm Đào ngay lập tức đã ngăn lại, không cho phép có sự thay đổi quá lớn. Do đó, nhà lãnh đạo mới của Trung Quốc sau Đại hội 18 sẽ phải đối mặt với vấn đề và thách thức này, vào thời gian thích hợp sẽ phải xem xét đưa ra hành động sao cho tương ứng với sức mạnh quốc gia của Trung Quốc.

“Giấu mình chờ thời” đã không còn hợp thời

Sự xuất hiện của ba luận thuyết trên đều có liên quan tới những động thái mạnh mẽ của Trung Quốc trong các vấn đề như Mỹ – Hàn diễn tập quân sự ở Hoàng Hải, biến đổi khí hậu, đảo Điếu Ngư (Nhật Bản gọi là Senkaku) cũng như việc Trung Quốc tăng ngân sách quốc phòng, thử nghiệm tiêu diệt vệ tinh bằng tên lửa… Có lẽ vì thế, Giáo sư Vương Kiện Vĩ đã thẳng thắn nói rằng lý luận và hành vi ngoại giao của Trung Quốc đang tách rời nhau, gây ra phản ứng mạnh mẽ từ thế giới bên ngoài. Sau khi phản ứng này dội tới Bắc Kinh, Trung Quốc sẽ phải xem xét lại những gì đã xảy ra và có sự điều chỉnh. Do đó, ngoại giao Trung Quốc hiện đang trong trạng thái “chưa thay đổi, nhưng sắp thay đổi”. Một số thay đổi cụ thể của Hồ Cẩm Đào về cách làm ngoại giao cho thấy chiến lược dưới thời của Tập Cận Bình sẽ là “kiên trì giấu mình chờ thời, tích cực đóng góp”, trong đó hai chữ “tích cực” thể hiện sự chuyển biến theo thời cuộc.

Sở dĩ Trung Quốc nhiều năm kiên trì “giấu mình chờ thời” là do Trung Quốc sẽ theo đuổi trỗi dậy hoà bình. Nhưng thế giới bên ngoài có lúc cho rằng việc Trung Quốc “giấu mình chờ thời” thực ra chỉ là kế sách tạm thời, thậm chí còn nói đó là “mối nguy hiểm tiềm tàng”. Theo Giáo sư Vương Kiện Vĩ, “giấu mình chờ thời” đã không có nhiều tác dụng tích cực đối với việc Trung Quốc tuyên bố thực thi chính sách ngoại giao hoà bình. Giáo sư Vương Kiện Vĩ cho rằng thực lực của một quốc gia sẽ quyết định chính sách của nước ấy. Khi Trung Quốc còn yếu, việc thực thi sách lược “giấu mình chờ thời” là lỗi thời. Có thể nói sách lược “giấu mình chờ thời” cơ bản đã hoàn thành sứ mệnh lịch sử của nó.

Vì vậy, nếu như sức mạnh quốc gia của Trung Quốc tiếp tục được tăng cường, sau khi lên nắm quyền, nhà lãnh đạo mới của Trung Quốc sẽ kkhông thể né tránh việc đưa ra quan niệm ngoại giao mới. Vì cùng với sự trỗi dậy, phạm vi lợi ích mà Trung Quốc theo đuổi sẽ không ngừng mở rộng và sẽ bao phủ toàn cầu. Nếu Tập Cận Bình giống như Giang Trạch Dân và Hồ Cẩm Đào hoạt động trong khung (sách lược “giấu mình chờ thời”) của Đặng Tiểu Bình, nhà lãnh đạo này sẽ gặp nhiều khó khăn.

Nhà lãnh đạo mới của Trung Quốc ngoài việc phải đề ra chiến lược phù hợp với tình hình Trung Quốc, cũng phải xem xét tới việc làm thế nào để phát huy sức ảnh hưởng của Trung Quốc trên trường quốc tế. Rốt cuộc, cùng với sự nâng lên về địa vị quốc tế của Trung Quốc, kỳ vọng của nhà lãnh đạo mới của Trung Quốc đối với đất nước sẽ tăng theo, đồng thời những lời kêu gọi Trung Quốc gánh vác trách nhiệm quốc tế lớn hơn cũng sẽ không ngừng tăng lên.

Giáo sư Vương Kiện Vĩ cho biết so với 20 năm, 30 năm trước, sức mạnh quốc gia của Trung Quốc đã thay đổi hoàn toàn, nhưng ngoại giao của Trung Quốc lại dường như không trở nên chủ động hơn, ngược lại có ngày càng bị động và khó khăn. Do đó, việc Trung Quốc phải làm thế nào để chuyển hoá sức mạnh quốc gia ngày càng tăng thành sức ảnh hưởng về ngoại giao, quyền phát ngôn trong quan hệ với thế giới và năng lực hình thành luật chơi quốc tế, là vấn đề cần phải suy nghĩ.

Giáo sư Vương Kiện Vĩ dự đoán sau khi lên nắm quyền, nhà lãnh đạo mới của Trung Quốc có thể sẽ có sự điều chỉnh nhất định về chính sách ngoại giao. Điều chỉnh này sẽ như thế nào? Xem xét những gì diễn ra vừa qua, có thể nhà lãnh đạo mới của Trung Quốc sẽ có những biểu hiện cứng rắn hơn, thái độ của nhà lãnh đạo mới đối với các vấn đề như phương Tây can thiệp vào công việc nội bộ của Trung Quốc, bảo vệ lợi ích quốc gia của Trung Quốc sẽ rõ ràng hơn so với thế hệ lãnh đạo của Hồ Cẩm Đào.

***

Trang web của tờ Liên hợp Buổi sáng (Xinhgapo) ngày 28/6 đăng bài của nhà phân tích độc lập Trung Quốc Chu Tuệ Lai cho biết mấy năm trở lại đây, đặc biệt kể từ khi tranh chấp chủ quyền lãnh thổ biển với hạt nhân là vấn đề Biển Đông (Trung Quốc gọi là Nam Hải) không ngừng nóng lên, người ta cũng không ngừng tranh cãi về ngoại giao “giấu mình chờ thời” của Trung Quốc. Trong cộng đồng quốc tế, ngày càng có nhiều người cho rằng trên thực tế Trung Quốc đã từ bỏ nguyên tắc ngoại giao này và bước vào thời đại ngoại giao hậu “giấu mình chờ thời”. Nhưng ở Trung Quốc, các cuộc tranh luận rằng có nên tiếp tục “giấu mình chờ thời” hay “phải có hành động” vẫn liên tục diễn ra. Thực tế này phản ánh việc Trung Quốc đang phải đối mặt với sự đấu tranh ngày một quyết liệt giữa một bên là trỗi dậy hoà bình và bên kia là bảo vệ lợi ích quốc gia. Việc xử lý mối quan hệ này thế nào trước tiên phải xem xét toàn diện ngoại giao “giấu mình chờ thời”.

Nội hàm hoàn chỉnh của ngoại giao “giấu mình chờ thời”

“Giấu mình chờ thời” được Đặng Tiểu Bình đưa ra vào những năm 1990 nhằm đối phó với tình hình quốc tế. Đứng trước tình hình bất ổn xuất hiện khi Đông Âu diễn ra sự thay đổi lớn, phe xã hội chủ nghĩa tan rã, Đặng Tiểu Bình đã đưa ra phương châm “bình tĩnh quan sát, giữ vững trận địa, bình tĩnh ứng phó, giấu mình chờ thời”. Khi đưa ra tư tưởng này, Đặng Tiểu Bình còn nhấn mạnh “quyết không đi đầu”. Trên thực tế, hàm nghĩa chính sách cụ thể của “giấu mình chờ thời” chính là “quyết không đi đầu”, không ham hố địa vị lãnh tụ phe xã hội chủ nghĩa mà Liên Xô để lại.

Do Liên Xô tranh giành địa vị bá chủ với Mỹ và xây dựng phe xã hội chủ nghĩa đối lập với các nước phát triển Âu – Mỹ (sau đó rơi vào thảm cảnh), nên nội hàm cốt lõi của ngoại giao “giấu mình chờ thời” do Đặng Tiểu Bình đưa ra được thể hiện trên hai phương diện: Không thách thức bá quyền Mỹ và không thách thức hệ thống quốc tế. Lâu nay, cộng đồng quốc tế và trong nước Trung Quốc có nhiều người giải thích “giấu mình chờ thời” là chiến lược ngoại giao của Trung Quốc. Nếu xem xét từ khía cạnh không thách thức bá quyền Mỹ và không thách thức hệ thống quốc tế, “giấu mình chờ thời” kỳ thực có thể đạt tới tầm chiến lược. Nhưng, muốn lý giải một cách hoàn chỉnh ngoại giao “giấu mình chờ thời”, cần phải nắm chắc nội hàm quan trọng của hai phương diện sau:

Thứ nhất, “giấu mình chờ thời” là một sách lược Đặng Tiểu Bình sử dụng để vỗ về phái cực tả trong nước. Khi Đặng Tiểu Bình đề xướng ngoại giao “giấu mình chờ thời”, phái cực tả ở Trung Quốc đang cổ xuý mạnh mẽ cho thuyết cách mạng thế giới và luôn miệng nhắc tới vấn đề xuất khẩu cách mạng. Việc này đi ngược với cái gọi là đại chiến lược ngoại giao cách mạng và cải cách mở cửa. Khi Trung Quốc bắt đầu cải cách mởi cửa vào những năm cuối của thập niên 1970, đối tượng của mở cửa không phải là toàn bộ thế giới theo nghĩa rộng mà chỉ là thế giới của những nước phát triển lấy Mỹ làm hạt nhân. Nếu sau khi Liên Xô tan rã, Chiến tranh Lạnh kết thúc, Trung Quốc xuất đầu lộ diện làm cái gọi là lãnh tụ phe xã hội chủ nghĩa, chiến lược cải cách mở cửa sẽ bị gián đoạn. Do đó, ngoại giao “giấu mình chờ thời” mà Đặng Tiểu Bình đưa ra về thực chất là nhằm vỗ về phái cực tả, giảm thiểu sự quấy nhiễu của họ đối với cải cách mở cửa.

Thứ hai, “giấu mình chờ thời” từ trước tới nay không mâu thuẫn với việc bảo vệ lợi ích quốc gia, thậm chí xem xét ở góc độ ý nghĩa căn bản, người ta sẽ thấy mục đích của “giấu mình chờ thời” là nhằm bảo vệ và thực hiện tốt hơn lợi ích quốc gia của Trung Quốc. Đối với Trung Quốc, việc tiến hành cải cách mở cửa, gia nhập cộng đồng quốc tế và phát triển kinh tế chính là lợi ích quốc gia lớn nhất mà tiền đề của nó chính là việc thực hiện ngoại giao “giấu mình chờ thời”, không thách thức bá quyền Mỹ và không thách thức hệ thống quốc tế.

Như vậy, xem xét về mặt bản chất, ngoại giao “giấu mình chờ thời” không có nghĩa Trung Quốc phải giữ tư thế thấp trong việc bảo vệ lợi ích quốc gia của mình, càng không có nghĩa là từ bỏ lợi ích quốc gia. Nếu cho rằng vì kiên trì ngoại giao “giấu mình chờ thời”, giảm bớt những nghi ngại của Mỹ và cộng đồng quốc tế mà không dám bảo vệ lợi ích tự thân, thì đó chính là cách lý giải phiến diện về “giấu mình chờ thời”. Đặng Tiểu Bình đã hơn một lần nhấn mạnh rằng Trung Quốc sẽ không bao giờ chịu ăn quả đắng tổn hại lợi ích quốc gia của mình. Trong vấn đề bảo vệ lợi ích quốc gia, Đặng Tiểu Bình luôn cứng rắn. Điều đó được thể hiện qua cuộc chiến phản kích tự về năm 1979 với Việt Nam, trong đàm phán với Anh liên quan đến vấn đề trao trả Hồng Công.

Nhiều năm lại đây, ngoại giao “giấu mình chờ thời” của Trung Quốc đã quán triệt tương đối tốt chiến lược không làm kẻ thù của Mỹ, không thách thức hệ thống quốc tế, nhưng lại đối mặt với những khó khăn mang tính kỹ thuật trong việc bảo vệ lợi ích quốc gia không ngừng mở rộng. Đây là nguyên nhân quan trọng khiến ngoại giao Trung Quốc nhiều lần rơi vào bị động. Muốn thay đổi tình trạng này, Trung Quốc cần phải bắt tay thực hiện ba phương diện sau:

Một là, đề ra đại chiến lược trỗi dậy rõ ràng đúng đắn, loại bỏ nghi ngại từ cộng đồng quốc tế. Trong quá trình bảo vệ lợi ích tự thân, trở lực lớn nhất đối với Trung Quốc đến từ sự nghi ngại của Mỹ và cộng đồng quốc tế. Khi Mỹ coi việc Trung Quốc bảo vệ lợi ích là hành động thách thức địa vị bá quyền của Mỹ, khi cộng đồng quốc tế coi việc Trung Quốc bảo vệ lợi ích là hành động thách thức hệ thống quốc tế, khi sự nghi ngại của Mỹ và cộng đồng quốc tế kết hợp với nhau, cục diện bảo vệ lợi ích tự thân của Trung Quốc sẽ trở nên phức tạp hoá. Xem xét từ khía cạnh này, trong quá trình trỗi dậy, Trung Quốc phải xác lập một đại chiến lược phát triển đất nước đúng đắn và tương đối minh bạch. Đại chiến lược này phải lấy chủ nghĩa tự do làm chỉ đạo, hợp tác với cộng đồng quốc tế làm tiền đề, thực thi trách nhiệm quốc tế làm đòn bẩy, để giảm bớt nghi ngại của Mỹ và cộng đồng quốc tế đối với sự trỗi dậy của Trung Quốc.

Hai là, tranh thủ quyền phát ngôn. Ở đây tồn tại một vấn đề mang tính nghịch lý là tuy đề ra ngoại giao “giấu mình chờ thời” và thực thi nó, nhưng Trung Quốc lại không có quyền phát ngôn để nói rõ và giải thích về nguyên tắc ngoại giao này. Do không có quyền phát ngôn, Chính phủ và giới học giả Trung Quốc luôn bị động trong việc đối phó với những chất vấn từ dư luận, cộng đồng quốc tế, thường xuyên trong cảnh càng phân bua càng bị nghi ngờ. Ví dụ: thuyết “Trung Quốc trách nhiệm” mâu thuẫn với những kỳ vọng của cộng đồng quốc tế đối với ngoại giao “giấu mình chờ thời” của Trung Quốc. Bởi đã muốn thực thi trách nhiệm thì phải có hành động dưới tiền đề bảo vệ và thực hiện lợi ích tự thân. Nhưng mỗi khi Trung Quốc nỗ lực thực thi trách nhiệm, cộng đồng quốc tế thường nảy sinh nghi ngờ về động cơ của Trung Quốc. Hiện nay cái mà Trung Quốc cần làm là thiết lập quyền phát ngôn của mình trên ba phương diện: định nghĩa rõ “giấu mình chờ thời”, định nghĩa rõ “trỗi dậy hoà bình” và định nghĩa rõ “trách nhiệm Trung Quốc”.

Ba là, bồi dưỡng sự tự tin nước lớn. Một thách thức quan trọng hiện nay mà Trung Quốc đang phải đối mặt là vấn đề nhận thức của cộng đồng quốc tế. Ví dụ: đối với các sự vụ xung quanh, cho dù Trung Quốc nói gì, làm gì và cách làm đó của Trung Quốc là hợp tình hợp lý, nhưng cộng đồng quốc tế đều có khuynh hướng nhìn nhận tiêu cực. Đối mặt với sự nghi ngờ của cộng đồng quốc tế, hành vi ngoại giao của Trung Quốc thường trở nên “sợ bóng sợ gió”, chần chừ do dự, kết quả là bỏ lỡ thời cơ mà vẫn không thể loại bỏ nghi ngờ của cộng đồng quốc tế. Muốn kiên quyết bảo vệ lợi ích tự thân, Trung Quốc phải loại bỏ sự gây nhiễu của các loại nghi ngờ. Thời gian sẽ giải quyết tất cả. Trong tiến trình trỗi dậy, nước lớn và cộng đồng quốc tế đều có một quá trình điều chỉnh thích hợp với nhau. Nước lớn phải thích ứng với sự lo lắng và sợ hãi ở một mức độ nhất định của cộng đồng quốc tế, cộng đồng quốc tế cuối cùng cũng phải thích ứng với những chấn động và tác động nhất định gây ra bởi sự trỗi dậy của nước lớn đó. Trên thực tế, nước lớn nếu không có sự tự tin, sự lo ngại của cộng đồng quốc tế sẽ ngày càng thêm trầm trọng.

Cùng với sự tăng cường của sức mạnh quốc gia và sự mở rộng về lợi ích quốc gia, việc Trung Quốc có thể xem xét một cách toàn diện và nắm vững toàn bộ nội hàm ngoại giao “giấu mình chờ thời” hay không có quan hệ trực tiếp tới sự ổn định của cộng đồng quốc tế và trực tiếp hơn là lợi ích của Trung Quốc. Xem xét từ kinh nghiệm lịch sử, cộng đồng quốc tế sẽ càng chú ý hơn tới kết quả trỗi dậy của Trung Quốc, chứ không dừng lại ở phương thức trỗi dậy. Đối với Trung Quốc, trỗi dậy là mục đích, ngoại giao “giấu mình chờ thời” là biện pháp. Trung Quốc tuyệt đối không được lý giải và thực hiện một cách cứng nhắc ngoại giao “giấu mình chờ thời”, để rơi vào cạm bẫy “trỗi” nhưng không “dậy”.

***

Vừa qua, trang web của tờ báo này cũng đăng bài của phó Giáo sư Trương Vân thuộc Đại học Niigata (Nhật Bản) cho biết ngày 8/6, Bộ Ngoại giao Trung Quốc thông báo Ngoại trưởng Libi Abdelati Obeidi đã đến Bắc Kinh gặp gỡ người đồng cấp phía Trung Quốc Dương Khiết Trì. Trước đó không lâu, phía Trung Quốc cũng lên tiếng chứng thực thông tin về việc quan chức ngoại giao nước này tới thành phố Benghazi ở miền Đông Libi hội đàm với lãnh đạo phong trào vũ trang chống chính phủ ở Libi. Đây có thể là lần đầu tiên trong lịch sử ngoại giao, Trung Quốc tiếp xúc đồng thời với cả chính phủ nước ngoài đương nhiệm lẫn thế lực chống lại chính phủ đó. Nó đánh dấu việc ngoại giao Trung Quốc trên thực tế đã nới lỏng nguyên tắc “không can thiệp vào công việc nội bộ nước khác” vẫn kiên trì lâu nay.

Mâu thuẫn giữa toàn cầu hoá lợi ích và nguyên tắc ngoại giao “không can thiệp vào công việc nội bộ nước khác” của Trung Quốc

Sau khi nước Cộng hoà Nhân dân Trung Hoa được thành lập, “không can thiệp vào công việc nội bộ nước khác” đã trở thành một trong những nguyên tắc quan trọng nhất của ngoại giao Trung Quốc. Đầu những năm 1980, một lần nữa Trung Quốc đã định vị rõ ràng chính sách ngoại giao của nước này là độc lập tự chủ và hoà bình, trong đó “không can thiệp vào công việc nội bộ nước khác” được đặc biệt nhấn mạnh. Việc nhất quán theo đuổi nguyên tắc này đã tạo ra những đóng góp khá lớn giúp Trung Quốc có được hình ảnh đạo nghĩa trên trường quốc tế. Từ khi thực hiện chính sách cải cách mở cửa, trọng tâm công tác của Trung Quốc chuyển sang lĩnh vực xây dựng kinh tế, nhờ nguyên tắc ngoại giao “không can thiệp vào công việc nội bộ nước khác”, Trung Quốc có được lý do hợp lý và đạo nghĩa để giảm thiểu tới mức thấp nhất khả năng bị cuốn vào các sự vụ quốc tế. Ở một mức độ nào đó, các hoạt động kinh tế đối ngoại của Trung Quốc đã được triển khai một cách tương đối tự do trên nguyên tắc ngoại giao này.

Tuy nhiên, sau 30 năm cải cách mở cửa, Trung Quốc đã trở thành nền kinh tế lớn thứ 2 thế giới. Lợi ích quốc tế của Trung Quốc đã phủ khắp toàn cầu. Nguyên tắc ngoại giao “không can thiệp vào công việc nội bộ nước khác” vốn giúp Trung Quốc tránh bị cuốn vào những phiền toái rắc rối đã bắt đầu gây trở ngại cho nước này trong việc bảo vệ lợi ích của mình. Thực tiễn ngoại giao cho thấy mấy năm lại đây, Trung Quốc đã dần dần có sự đột phát về cách làm trước đây – kiên trì nguyên tắc ngoại giao “không can thiệp vào công việc nội bộ nước khác” một cách giáo điều.

Tại châu Phi, Xuđăng là ví dụ điển hình. Trung Quốc đầu tư phát triển 40% giếng dầu ở Xuđăng và khoảng 60% lượng dầu thô xuất khẩu của Xuđăng là bán cho Trung Quốc. Nhưng các khu sản xuất dầu của Xuđăng chủ yếu phân bố ở miền Nam nước này. Trong khi đó, do các nguyên nhân về chủng tộc và tôn giáo, từ lâu miền Nam Xuđăng là nơi hoạt động của phong trào vũ trang đòi độc lập. Hai năm lại đây, phong trào vũ trang đòi độc lập ở miền Nam ngày một lớn mạnh. Năm 2010, Chính phủ Xuđăng đành phải đồng ý để người dân miền Nam nước này bỏ phiếu tự quyết định vận mệnh. Vào tháng 2 năm nay, cuộc bỏ phiếu này đã được tổ chức. Kết quả là 99% người dân miền Nam Xuđăng ủng hộ việc độc lập xây dựng quốc gia riêng. Chính phủ miền Bắc đã thừa nhận kết quả này.

Theo nguyên tắc ngoại giao “không can thiệp vào công việc nội bộ nước khác”, lâu nay Trung Quốc giữ được mối quan hệ tốt đẹp với Chính phủ Xuđăng. Nhưng hiện thực Xuđăng sẽ bị phân chia thành hai quốc gia chủ quyền sẽ ảnh hưởng tới lợi ích thực tế của Trung Quốc tại nước này và những chuyển động thực tế trong hai năm qua của Trung Quốc tại Xuđăng có thể nói là thiết thực. Quan chức Trung Quốc đã nhiều lần tới thăm Nam Xuđăng. Lãnh đạo Mặt trận Giải phóng Nhân dân Xuđăng ở miền Nam cũng hai lần tới thăm Bắc Kinh. Theo thông tin đăng tải, Đặc sứ châu Phi của Trung Quốc Lưu Quý Kim từng lên tiếng kêu gọi Chính phủ Xuđăng để người dân miền Nam nước này tiến hành bỏ phiếu quyết định vận mệnh của mình đúng thời hạn.

Tại châu Á, Mianma có thể là ví dụ điển hình. Năm ngoái, sau khi quân Chính phủ Mianma xung đột vũ trang với dân tộc thiểu số ở vùng Đông Bắc nước này, khoảng 30.000 người tị nạn Mianma đã tràn sang Trung Quốc lánh nạn. Những hạng mục hợp tác lớn cho dù là về năng lượng hay thuỷ lợi giữa Trung Quốc và Mianma đều không được thực hiện ở thủ đô Mianma, mà phần lớn nằm ở khu vực dân tộc thiểu số. Nếu Trung Quốc không xây dựng được quan hệ tốt đẹp tương ứng với những khu vực dân tộc thiểu số này, lợi ích của Trung Quốc có thể bị tổn hại bất cứ lúc nào. Theo thông tin đăng tải, lãnh tụ dân tộc thiểu số địa phương Mianma đã bày tỏ hi vọng rằng Trung Quốc sẽ tích cực điều đình quan hệ giữa họ với Chính phủ Mianma. Cho dù về mặt chính thức, Trung Quốc không có dấu hiệu can dự vào việc điều đình quan hệ giữa phong trào độc lập dân tộc thiểu số Mianma với Chính phủ Mianma, nhưng giới truyền thông đã đưa tin về việc lãnh đạo phong trào độc lập dân tộc thiểu số từng tới thăm Trung Quốc vào năm 2010. Nếu thông tin này là có thực, nó càng làm sáng tỏ khuynh hướng thiết thực của ngoại giao Trung Quốc.

Sự sáng tạo trí tuệ của quan niệm ngoại giao khắc phục khó khăn

Trung Quốc đương nhiên có lý do và nghĩa vụ tiếp tục duy trì nguyên tắc ngoại giao “không can thiệp vào công việc nội bộ nước khác” vì đây là chuẩn tắc cơ bản của Luật quốc tế, của Hiến chương Liên hợp quốc và của quan hệ quốc tế hiện đại. Những thách thức hiện nay không nằm ở chỗ nên hay không nên từ bỏ nguyên tắc này mà là duy trì nó như thế nào. Rất rõ ràng, kiểu duy trì nguyên tắc ngoại giao “không can thiệp vào công việc nội bộ nước khác” một cách tuyệt đối như trước đây kông còn thích hợp với lợi ích quốc tế, cũng không thích hợp với địa vị quốc tế hiện nay của Trung Quốc. Những người thực hiện chính sách ngoại giao của Trung Quốc đã có bước thay đổi dần dần theo kiểu “ném đá dò đường qua sông”. Nhưng Trung Quốc chưa có sự chuẩn bị tốt về mặt quan niệm ngoại giao. Trong lĩnh vực nhận thức và lý luận, ngoại giao Trung Quốc phải trả lời và đối mặt một cách bình tĩnh với một vấn đề nhạy cảm, đó là nhìn nhận như thế nào về vấn đề nội chiến cũng như vấn đề li khai của nước khác.

Đối với Trung Quốc, hai vấn đề này quá nhạy cảm. Các thế lực chủ trương độc lập Tân Cương, Tây Tạng vẫn luôn là căn nguyên quan trọng trong nhân tố gây bất ổn định ở Trung Quốc. Vấn đề Đài Loan thuộc lợi ích cốt lõi lại càng liên quan trực tiếp tới sự toàn vẹn lãnh thổ, chủ quyền và thống nhất đất nước. Cũng vì liên quan tới các vấn đề này, Trung Quốc đã giữ thái độ tiêu cực khi phản ứng trước các cuộc nội chiến và li khai xảy ra ở các nước khác thời hậu Chiến tranh Lạnh. Ví dụ rõ ràng nhất là việc Trung Quốc không thừa nhận Côxôvô sau khi vùng lãnh thổ này tuyên bố độc lập vào năm 2007. Xuđăng sắp tới sẽ phân chia thành hai quốc gia chủ quyền. Trung Quốc sẽ bày tỏ thái độ ra sao, đây là vấn đề rất đáng quan tâm chú ý. Ngoài ra, cuộc nội chiến Libi vẫn tiếp tục, không loại trừ khả năng giằng co lâu dài, cho dù nhà lãnh đạo Gaddafi có ra đi hay không, Libi trong tương lai cũng có thể phải đối mặt với nguy cơ phân chia thành hai quốc gia.

Hiện thực quan hệ quốc tế cho thấy li khai đã trở thành một trong những lựa chọn hiện thực mà những nước bị thực dân phương Tây và cục diện Chiến tranh Lạnh hoạch định đường biên giới, sau đó rơi vào nội chiến do các nhân tố như tôn giáo, dân tộc, phải đối mặt. Hiện thực này bắt đầu được coi trọng. Là một nước lớn đang trỗi đậy và có lợi ích toàn cầu ngày một tăng, việc Trung Quốc sẽ tỏ thái độ như thế nào không chỉ liên quan đến lợi ích hiện thực của Trung Quốc, mà còn liên quan tới trách nhiệm đạo nghĩa của nước này.

Cách sử dụng nguyên tắc ngoại giao “không can thiệp vào công việc nội bộ nước khác” để né tránh tỏ thái độ vì lo ngại sẽ đụng chạm tới vấn đề trong nước của Trung Quốc đã rơi vào tình trạng ngày càng khó khăn. Trên thực tế, tính chất hoạt động li khai ở Trung Quốc hoàn toàn không giống với hoạt động li khai ở nhiều nước. Lịch sử giao lưu tiếp xúc lẫn nhau giữa các dân tộc Trung Quốc rất dài, tư tưởng đại thống cũng có nền tảng dân chúng rất mạnh. Sức hấp dẫn tạo ra từ sự phát triển kinh tế của Trung Quốc lớn hơn rất nhiều so với sức kích động của các thế lực li khai. Cho nên, Trung Quốc không cần phải quá lo lắng. Nếu do lo lắng tác động tới vấn trong nước mà bỏ lời thời cơ bày tỏ thái độ về mặt ngoại giao, rất có khả năng Trung Quốc sẽ phải đối mặt với rủi ro rơi vào tình trạng bị động về ngoại giao, lợi ích bị tổn hại và uy tín quốc tế bị giảm xuống sau khi xuất hiện thay đổi lớn.

Nguyên tắc “không can thiệp vào công việc nội bộ nước khác” vẫn phải kiên trì, nhưng tuyệt đối không được giáo điều hoá, đây vừa là yêu cầu thực tế vừa là biểu hiện cụ thể về trách nhiệm quốc tế của Trung Quốc. Nhưng làm sáng tỏ nó và kiên trì ở mức độ như thế nào lại cần tới sức sáng tạo trí tuệ về mặt quan niệm ngoại giao./.

Posted in Bài phân tích Ba Sàm | Leave a Comment »

161. LÀM SỐNG LẠI CHÍNH SÁCH ĐỐI NGOẠI GÂY HẤN, TRUNG QUỐC ĐANG CƯỠI TRÊN LƯNG HỔ

Posted by embasam1 trên Tháng Bảy 7, 2011

Foreign Policy

LÀM SỐNG LẠI CHÍNH SÁCH

ĐỐI NGOẠI GÂY HẤN,  TRUNG QUỐC

ĐANG CƯỠI TRÊN LƯNG HỔ   

Dan Blumenthal

Đăng trên tạp chí của Viện AEI số tháng 4/2011

Vì sao 3 năm trở lại đây chính sách đối ngoại của TQ lại trở nên hung hăng hơn ? Tại sao TQ lại hủy hoại  thái độ hữu hảo với láng giềng đã thực thi một thập kỷ qua ?  Chứng cứ thì bây giờ đã quá rõ. Tại Đông Nam Á, TQ tuyên bố biển Nam Trung hoa ( biển Đông – ND ) thuộc “ lợi ích cốt lõi” của mình ( ngôn từ mà trước đây chỉ áp dụng cho Đài loan và Tibet) tức là về thực chất TQ xác định toàn bộ biển Đông là lãnh thổ Trung hoa. Một điểm cần lưu ý là TQ thường xuyên quấy rối , cướp phá các tàu đánh cá của Việt nam gần khu vực các đảo đang tranh chấp.

Ở biển  Đông- Bắc,  TQ đã không lên án đồng minh Bắc Triều tiên vì hành động ngỗ ngược gây hấn giết hại binh lính và thường dân Nam hàn trong hai vụ pháo kích năm ngoái. TQ cũng đụng độ với Nhật bản và sau khi Tokyo ngầm chấp nhận yêu cầu của Bắc kinh phóng thích viên thuyền trưởng tàu đánh cá đã đâm vào tàu của Nhật trong vùng lãnh hải có tranh chấp , TQ đã tạm đình chỉ  quan hệ ngoại giao , yêu cầu phía Nhật phải xin lỗi,  đồng thời ngưng việc xuất khẩu đất hiếm cho Tokyo. Và sau cùng là cách tiếp đón xoàng xĩnh dành cho Tổng thống  Hoa kỳ Obama năm 2009 . Phải nói rằng chưa có tổng thống Mỹ nào khi lên nhậm chức lại giang tay chào đón Bắc kinh như Obama. Ngoại trưởng Hoa kỳ lúc đó đã hạ giọng về vấn đề chỉ trích tình trạng ngược đãi nhân quyền , Obama đã lùi cuộc gặp Đức Dalai Lama  – một giao tiếp có tính chuẩn mực của ngoại giao Hoa kỳ và hoãn việc bán lô vũ khí đã được Tổng thống Bush hứa trước đó cho Đài loan. Trong chuyến thăm đầu tiên của Obama đến TQ , Bắc kinh đã bội ước về thỏa thuận phát sóng bài phát biểu của Tổng thống trên truyền hình mà không có kiểm duyệt và Tổng thống Obama trở về Washington mà không hoàn thành chương trình nghị sự của chuyến đi , từ vấn đề biến đổi khí hậu cho tới bàn thảo việc thao túng đồng nhân dân tệ của Bắc kinh.

Sự kết hợp giữa quyền lực quân sự nhiều hơn với một ban lãnh đạo yếu và chủ nghĩa dân tộc đáng lo ngại là những vấn đề mang tính hệ thống . Trong một lúc nào đó ,có lẽ chúng đã trở thành những đường nét cơ bản của bức tranh ngoại giao TQ.

 

Có thể giải thích thái độ thô bạo của TQ trên trường quốc tế bằng một công thức gồm 3 yếu tố : quyền lực của cánh quân sự nhiều hơn kết hợp với một ban lãnh đạo yếu và chủ nghĩa dân tộc bài ngoại được lãnh đạo chủ ý tạo ra ( tôi không đề cập đến quan điểm của một số người ở TQ cho rằng nước Mỹ đang trên đà suy yếu bởi lẽ những suy nghĩ đó chỉ mang tính nhất thời )  .

Quyền lực của cánh quân sự mạnh hơn

 

TQ hiện nay có một lực lượng quân sự rất mạnh, đủ để gây sức ép lên các quốc gia lân bang. Những vụ thể hiện sức mạnh hải quân trên biển Đông được tính toán nhằm thị uy các nước yếu hơn. Thực tế là khi Việt nam vừa lên tiếng phản đối những yêu sách của TQ

thì truyền thông nhà nước TQ đã lên tiếng cảnh báo các quốc gia Đông Nam Á không nên quan hệ gần gũi với Hoa kỳ hơn . Cũng giống như chiến lược hăm dọa đang áp dụng đối với Đài loan, quân giải phóng nhân dân TQ đã điều chuyển một lữ đoàn tên lửa tầm ngắn để  đưa Việt nam vào  mục tiêu . Nhớ lại lần TQ tấn công Việt nam năm 1979 vì Hà nội dám gan dạ chọc tức họ , khi đó TQ đã vung nắm đấm cho tất cả  đều biết.

Chính sách mới hiện nay của TQ là thể hiện ra cho thế giới thấy những kỹ năng quân sự thành thạo của mình  thay vì giấu giếm chúng , điều này đã được thấy rõ qua chuyến viếng thăm TQ của bộ trưởng quốc phòng Mỹ hồi đầu năm . Trước đó không lâu , quân giải  phóng nhân dân TQ đã công khai trình diễn khả năng về tên lửa đạn đạo chống hạm của mình. Tư lệnh quân đội Mỹ ở Thái bình dương , đô đốc Willard đã xác nhận rằng tên lửa đã đạt tới “ khả năng thiết kế ban đầu “ . Các nhà lãnh đạo TQ đã không che dấu ý đồ phô diễn loại máy bay chiến đấu tàng hình J- 20 nhân chuyến thăm của bộ trưởng Gate. Nói tóm lại, TQ có nhiều sức mạnh và đang sử dụng chúng để theo đuổi các quyền lợi dân tộc của mình.

 Một ban lãnh đạo yếu

Hồ Cẩm Đào và Ôn Gia Bảo đã chứng tỏ là những nhà lãnh đạo yếu , không có khả năng ra các quyết định cải cách kinh tế mạnh mẽ và cũng không thể điều hành toàn thể Bộ chính trị thực hiện đúng đường lối “ ẩn mình, chờ thời” của Đặng tiêu Bình. ( nghĩa là không đánh động thiên hạ hình thành những liên minh trước một TQ ngày một  lớn mạnh ). Thế nhưng đó không chỉ là vấn đề của một vài lãnh đạo yếu mà là cả hệ thống cầm quyền yếu. Hiện nay ở TQ không còn ai có đủ cái uy của thế hệ cách mạng lão thành như Đặng tiểu Bình hoặc có đủ tư cách “ chống tay”(  theo lối chơi bóng chày – ND) như Đặng đã làm cho Giang Trạch Dân trước đây. Và do đó quốc gia độc đảng này  được lãnh đạo bởi sự đồng thuận mà trong đó không một ủy viên Bộ chính trị nào vượt trội về quyền lực và uy tín. Các quyết định do đó có vẻ như được ra đời trong sự dao động từ xu hướng hoàn toàn chống những gì bị coi là rủi ro ( chẳng hạn như bắc Triều tiên và cải cách kinh tế ) tới trào lưu bị tác động bởi chủ nghĩa dân tộc, thể hiện qua các “ cư dân cộng đồng mạng” và tầng lớp trí thức tinh túy (  qua những vụ việc  om xòm  ở biển Nam Trung hoa và Nhật bản đã được nêu ở phần trên). Do hệ thống lãnh đạo yếu nên cánh quân đội  có xu hướng diều hâu đã chiếm ưu thế trong quá trình ra quyết định trong khi các thành viên khác lại chủ yếu chỉ quan tâm tới các vấn đề cải cách kinh tế.

Chủ nghĩa dân tộc bài ngoại

 

Nhiều nhà quan sát tình hình TQ đều nhận định rằng chủ nghĩa dân tộc ( Đại Hán – ND ) thường được thể hiện bởi cộng đồng sử dụng internet và giới trí thức có vai trò quan trọng đối với chính sách ngoại giao TQ. Sẽ không sai lầm khi nhận định TQ đang ngồi trên lưng một con hổ do chính mình tạo ra . Từ sau sự kiện đàn áp đẫm máu trên quảng trường Thiên an môn năm 1989 các cơ quan của ĐCS đã triển khai một chiến dịch “giáo dục lòng yêu nước’ nhấn mạnh hai điểm cơ bản , đó là tính ưu việt của văn hóa Trung hoa và nỗi nhục do các cường quốc đế quốc  như Mỹ và Nhật gây ra. Nói chuyện với lớp người ở độ tuổi 20-30 thế nào bạn cũng nghe thấy luận điểm về kế hoạch chung của Mỹ- Nhật kiềm chế TQ và chia cắt Đài loan, Tây tạng ( Tibet – ND) và Tân cương khỏi TQ cũng như vị thế tự nhiên của TQ phải ở “ đỉnh cao nhất” trong hệ thống thứ bậc các dân tộc Châu Á. Đáng buồn đó lại chính là những người được học hành và được coi như đã “Tây hóa” mà Hoa kỳ trong tính toán của mình vẫn nghĩ rằng họ sẽ góp phần thúc đẩy quá trình dân chủ hóa nước CHND Trung hoa.  Rất nhiều người trẻ tuổi TQ chưa hề được nghe nói về cuộc đàn áp đẫm máu Thiên An môn và họ  tin  rằng chính sách của Mỹ luôn đặt mục tiêu kìm hãm TQ ( kể cả cuộc chiến ở Afganistan cũng nhằm mục đích này ! ) , và rằng nền dân chủ ở Đài loan là minh chứng cho một nền chính trị hỗn loạn , đồng thời họ bực tức về người dân Tây Tạng ( cho dù nhiều người thuộc dân tộc này bị tàn sát hoặc tù đày

trong báo cáo được thực hiện ba năm sau cuộc đàn áp) tỏ ra không biết ơn Bắc kinh đã thúc đẩy tăng trưởng kinh tế nơi đây.

Nếu tầng lớp trí thức tinh hoa TQ đang nuôi dưỡng một thế giới quan như vậy thì ai cũng có thể tưởng tượng được những người “ bị thiệt thòi” trong phát triển kinh tế sẽ tin vào những điều gì . Và nếu tính đến hàng chục triệu đàn ông dôi dư , hậu quả của chính sách một con và tập quán chỉ muốn đẻ con trai thì tình hình sẽ ra sao ?  Những người này sẽ ở đáy của cấu trúc giai tầng kinh tế- xã hội , không có hy vọng lấy vợ và sẵn sàng cho mọi hành vi bạo lực gây rối. Đúng là TQ cần phải đấu tranh nhiều hơn trước kia với dư xã hội nhưng chính TQ đã tạo ra một môi trường đáng lo ngại nuôi dưỡng chủ nghĩa dân tộc mà hiện nay đang bao trùm, nếu không phải là định hướng cho chính sách ngoại giao. Điều đó không có nghĩa là không có những lực lượng dân chủ ở TQ đặt niềm tin vào cải cách kinh tế  hoặc những ai đó còn mong đợi TQ thực hiện dân chủ đầy đủ  ngay tại đất nước mình và

tôn trọng những trật tự quốc tế . Thực tế là có những lực lượng đó nhưng tình hình hiện nay là người đi trước thì đang cúi đầu mà đi để còn kiếm sống, còn người đi sau lại không thể làm gì nhiều từ ngăn xà lim của họ.

Sự kết hợp giữa quyền lực quân sự ngày một mạnh hơn với một lãnh đạo yếu và chủ nghĩa dân tộc đáng lo ngại đang là những vấn đề mang tính hệ thống. Có vẻ như đó là một phần quan trọng đôi lúc tạo nên đường nét của chính sách ngoại giao TQ hiện nay. Nhiều thập kỷ trước TQ đã gieo hạt giống của sự gây hấn quân sự và cố trì hoãn việc cải cách chính trị cũng như “ giáo dục, tuyên truyền” cho quần chúng tư tưởng dân tộc hẹp hòi .

Giờ đây thì thế giới đang phải thu hoạch những gì Đặng tiểu Bình đã gieo.

( Dan Blumenthal là chuyên gia của Viện AEI ( American Enterprises Institute ) một cơ quan nghiên cứu chính sách Hoa kỳ.)

Tường Minh dịch và gới thiệu

Bản tiếng Việt © Ba Sàm 2011

Posted in Bài phân tích Ba Sàm | Leave a Comment »

Tin thứ Năm, 07-07-2011

Posted by embasam1 trên Tháng Bảy 7, 2011

Tin thứ Năm, 07-07-2011

CHÍNH TRỊ-PHÁP LUẬT

* ĐẶC BIỆT VỀ BIỂN ĐÔNG:

<== Biểu tình lần thứ 5: toàn cảnh Hà Nội bước lên và bước tiếp!  —  (NVCL). – Fifth Day of Protests (RFA).   –  Vietnam’s Carefully Managed Anger (The Diplomat).

– Chuyện chưa kể trong một lần đi biểu tình (DLB).  – Sự khác biệt lớn lao (Đông A). Một phản hồi bài của Đỗ Minh Tuấn  (VỀ CÁCH NHÌN BIỂU TÌNH CỦA ĐÔNG A). Bà con đọc, cùng với bài trước đó (Biểu tình lai rai) coi liệu tác giả có nằm trong số “tiếng kèn lạc điệu từ vài ba kẻ lẻo mép dèm pha xúc phạm quyền Hiến định của công dân” mà BS nói bữa 4/7. Bổ sung, hồi 12h, nhiều độc giả phản hồi, trong đó một ý kiến dài của một bạn trẻ(?), BS đã trả lời, mời bà con đọc trong phần phản hồi.

– Các chuyên gia kêu gọi Bắc Kinh làm rõ các tuyên bố trên biển Đông: Experts urge Beijing to clarify South China Sea claims (ABS CBN News). “They also called on the other claimant countries in Southeast Asia to show restraint in the resolution process, in order to preserve peace and cooperation in the region”.

 

– July key for talks on S. China Sea (China Daily). Nó  lại nói ngược nữa rồi: “… in the middle of the 1970s, Vietnam and the Philippines illegally occupied several islands and started exploring for oil and gas, which sparked the dispute”. Mấy cái sách bách khoa này do chính người phía TQ đưa vào rồi lại nói rằng “A large number of multilateral documents and overseas encyclopedias have listed the South China Sea as the territory of China”. Nếu chứng cứ của TQ vững, sao cứ khăng khăng đàm phán song phương với từng nước một?  – Rồi lại còn làm trò hề như thằng khùng đuối lý nữa: Quan chức hung hăng và cường quốc lăng xăng — (Cu làng cát).

– Nhà thơ Nguyễn Trọng Tạo vừa “Nhờ thông báo Website nguyentrongtao.org đã được nâng cấp và trở lại hoạt động từ 17h ngày 6.7.2011. Xin cám ơn tất cả các bạn đã quan tâm thăm hỏi trang web trong suốt tuần qua” với bài mới khai trương: LƯỠI BÒ VÀ LƯỠI KHÔNG XƯƠNG.  – Còn tối qua, một độc giả thân thiết của BS. Tiến sĩ LĐD, email cho biết: hiện ông đang đi dự hội thảo tại Côn Minh (TQ), vô trang Ba Sàm để đọc tin tức nhưng không thể được.

– Ý CHÍ CỦA TỔ TIÊN VỀ CHỦ QUYỀN BIỂN ĐẢO (Nguyễn Xuân Diện).

– Phỏng vấn GS Phan Huy Lê: “Lãnh thổ toàn vẹn của đất nước là bất khả xâm phạm” (Bee).==>

– Trợ lý bộ trưởng Ngoại giao Phạm Quang Vinh: “Đảm bảo an ninh hàng hải biển Đông vì lợi ích chung” (SGTT).

– Phỏng vấn nhà nghiên cứu Nguyễn Đình Đầu: Đông Dương Đại Hải chứ không phải Biển Nam Trung Hoa   —  (RFA).

– Báo VN nói nên ‘vinh danh’ chiến sỹ Hoàng Sa  —  (BBC).

– Ai kiểm soát biển Đông? Who controls South China Sea? (MBPC).

– Trung Quốc: Mỹ chẳng tốt gì với ‘hổ ẩn mình’ Việt Nam (Đất Việt/Huanqiu).

<== Hàng không mẫu hạm Trung Quốc chưa sẵn sàng hoạt động  —  (VOA).

– Bộ trưởng Bộ Quốc phòng tiếp Đại sứ Trung Quốc  “tại Việt Nam Tôn Quốc Tường đến chào nhân kết thúc nhiệm kỳ công tác”. Hic! Ngôn ngữ ngoại giao vui thiệt (nếu tin vào cái TTXVN nầy), hỏng có gì ngoài “những vấn đề do lịch sử để lại và những vấn đề mới nảy sinh”.

– Ngoại trưởng Philippines thăm Bắc Kinh  —  (BBC).  – Philippines: Không cho phép nước lớn lấn lướt (VNN). Ngoại trưởng Phi thăm TQ 2 ngày, thứ Năm và thứ Sáu: Philippine minister to visit China amid tensions (MSN News).  – China brushes off diplomat ‘ban’ (Inquirer Global Nation).

– Trung – Nhật: Căng thẳng xảy ra ngay sau hội đàm (Đất Việt).

– Cựu Tổng thống Philippines bị cáo buộc tiếp tay cho Trung Quốc làm càn (VIT/Abs-cbnnews).

– Trung Quốc là đối tượng chiến lược quân sự của Australia (Đất Việt).

– André Menras Hồ Cương Quyết: Một tiếng nói trong nhà  —  (Boxitvn).

– Về một phát ngôn hồ đồ (Quê choa) Bất luận vì lý do gì mà ông Sự không lên tiếng đòi báo Hoàn cầu cải chính thì người ta đều có thể kết luận chính ông đã phát ngôn như thế. Khi đó những người biểu tình có thể kiện ông về hai tội, một là tội vu khống hai là tội phỉ báng những người yêu nước. Về tội thứ nhất ông Sự sẽ không thể chứng minh được các cuộc biểu tình phản đối TQ xảy ra vừa rồi là do ” hải ngoại” hay “Việt Tân” xúi dục và tổ chức, đơn giản là không có hề có chuyện đó. Những người xuống đường biểu tình phản đó đối TQ chỉ vì lòng yêu nước, không vì bất kì một lý do nào khác. Về tội thứ hai ông Sự đã xúc phạm nghiêm trọng đến những người biểu tình”.

– Bấp bênh ra khơi (SGTT) “Ngư trường năm nay đã bị thu hẹp đáng kể so với  trước nên sản lượng đánh bắt giảm thấy rõ. Những chuyến đi trước, tàu thu khoảng 3 tấn cá, nay chỉ còn khoảng 1 tấn. Không những vậy, rủi ro từ thời tiết và các tàu Trung Quốc luôn ẩn hiện, dù đó là vùng biển của nước mình”. ==>

– TS Giáp Văn Dương: Biển Đông: Đường tới Công lý (TVN).

– Sẽ có một ngày như thế  —  (RFA) “Qua các sự kiện vừa rồi thì tất cả chúng ta đều nhận thấy rằng không nhất thiết chúng ta phải biểu dương lòng yêu nước trước Đại sứ quán hay Lãnh sự quán Trung Quốc. Ngược lại, chúng ta có thể làm ở mọi nơi, mọi lúc, mọi thời điểm thì tác dụng của nó rất nhiều bởi vì nó sẽ giúp đông đảo dân chúng nhận biết được bản chất sự việc”Yêu nước, nào có dễ dàng!  —  (RFA).

– Tôi quá thất vọng! (Xuồng tam bản) “Phải chăng chuyển ngừng cuộc thi NON-U là một hành động thực thi cam kết: “định hướng công luận” và “ngăn ngừa những lời bình luận” như tuyên bố trên mà VN đang thực hiện (!?)”

– LƯỠI BÒ VÀ LƯỠI KHÔNG XƯƠNG  —  (Nguyễn Trọng Tạo) “Trung Quốc thè cái lưỡi bò, Nhân Dân VN và các nước Đông Nam Á đòi cắt. Phong trào “Nói không với chữ U – lưỡi bò” dấy lên như động đất, rồi có trường đại học mở cuộc thi vẽ logo “Nói không với chữ U”, liền bị lệnh từ đâu đó bảo “Thôi”. Hình như có 2 cái lưỡi đang thì thầm với nhau ở đâu đó, rất bí mật. Chả biết 2 cái lưỡi đó là lưỡi Ê-dốp, lưỡi Đặng Tích hay lưỡi Quan. Nhưng rõ ràng đó không phải là lưỡi Dân. Lưỡi Dân bao giờ cũng chỉ theo chân lý mà thôi”.

– Biển Đông: Chông gai phía trước (VNN/globalpost).

– Mùa hè yêu nước 2011 (DLB).

– Bước vào “phố” Trung Quốc (ANTĐ). “Cuộc “đổ bộ” của công nhân Trung Quốc vào làm việc tại nhà máy nhiệt điện tại huyện ven biển Thủy Nguyên, Hải Phòng đã xuất hiện  những lo lắng về cơn “địa chấn” của sự biến đổi đột ngột về dân số cơ học tại đây.”  Ảnh: Những hàng quán ăn theo phục vụ công nhân Trung Quốc không một bóng khách  — >

Bổ sung, blogger DV bình: “Không biết anh đã đọc bài này hay chưa nhưng đây đích thị là bài viết nhằm “đánh” lại những ý kiến cho rằng công nhân Trung Quốc đang hiện diện rất nhiều trên đất nước Việt Nam theo các gói thầu EPC.  Không biết loạt bài viết này viết ra ngay lúc này với mục đích gì nhưng có thể thấy ngay rằng hơi hám của nó là đang thầm bảo vệ cho các nhà thầu và công nhân của Trung Quốc đang được “xuất khẩu” sang Việt Nam với các luận điểm: Người Trung Quốc ở đây ít lắm; Người Trung Quốc ở đây “đàng hoàng” lắm, …”

– Làm nhân sự chưa kỹ, cán bộ chủ chốt không trúng cử (Bee).

–  Vụ Securency, kêu gọi điều tra độc lập: Bishop calls for a Securency inquiry (SMH). Trong khi đó thì ở Việt Nam, ta vẫn Tiếp tục nắm thông tin vụ in tiền polymer (Tuổi Trẻ). Thả thông tin ra cho bà con biết với, nắm hoài không mỏi tay sao?

– Ý và Lebanon sẽ đánh giá Việt Nam trong chống tham nhũng (PLTP).

–  Đâu có oan? “…gần đây, các tổ chức phản động ở hải ngoại lại cáo buộc rằng, Chính phủ Việt Nam đã gây áp lực với Ma-lai-xi-a để trục xuất ông Vũ Quang Thuận và Việt Nam khởi tố vụ án, khởi tố bị can đối với ông Thuận là “vi phạm nhân quyền và đàn áp hoạt động dân chủ”.   Nghe như  từ báo Công an? Nhưng không phải, nó là bài trong mục Phòng, chống “Diễn biến hoà bình”, báo Quân đội ND.

– Đồn đoán về ông Giang Trạch Dân   —  (BBC).

– Vatican chỉ trích việc TQ phong giám mục  —  (BBC).

– Những ngày cuối cùng của Đại tướng Nguyễn Chí Thanh (Bee).

– Hội thảo tăng cường Kết nối giữa ASEAN và Trung Quốc trong lĩnh vực an ninh phi truyền thống (ĐCSVN).  – Tổ chức gặp mặt ASEAN – Trung Quốc (VIT).

– Bùi Tín: Bản chất chính quyền Đại Hán  —  (VOA’blog).

– Những điều đe dọa Trung Quốc Kỳ 1: Đồng cỏ của chúng ta từng xanh tốt (VNN/Courrier International).

– Gideon Rachman: Trung Quốc sẽ trở thành một siêu cường kỳ quặc? (TVN/Financial Times).

– Vũ Hoàng & Nguyễn Xuân Nghĩa: Trung Quốc Giương Cờ và Hạ Cánh (Dainamax).

– Philippines -Trung Quốc chưa yên, vì Trường Sa  —  (RFA).

<==Thế giới 24h: Trung Quốc có thể bị cô lập (VNN).

– Chùm thư trao đổi giữa GS Nguyễn Huệ Chi và những người chú ruột của TS Cù Huy Hà Vũ  —  (Boxitvn).

– Mục sư Phạm Ngọc Thạch đã được công an trả tự do  —  (RFA).

– Thư ngỏ gửi Ủy ban Thường vụ Quốc hội: Thực thi điều 35 Hiến pháp Trung Quốc, bãi bỏ kiểm duyệt, thực hiện quyền tự do ngôn luận và tự do báo chí (Phạm Nguyên Trường) – Bản dịch được thực hiện nhân đọc bài: TRUNG QUỐC ĐÃ XUẤT HIỆN DẤU HIỆU MANH NHA CỦA CÁCH MẠNG.

11h10′ – Tin nóng độc giả méc: Tại phố Huế, HN đang có … “tụ tập đông người”.

–  Độc giả báo tin: ĐANG CÓ TỤ TẬP ĐÔNG NGƯỜI Ở PHỐ HUẾ (HN) (xuandien.com) “Mặc dù TAND Tối cao đã có quyết định hủy ‘Quyết định công nhận sự thỏa thuận của các đương sự’ nhưng cơ quan THA quận Hai Bà Trưng vẫn thực hiện thi hành án!?

– Tin liên quan: “Quyết tâm bất thường” của Chi cục Thi hành án quận Hai Bà Trưng (Lao Động). “Theo đó, thủ trưởng Cơ quan Thi hành án quận Hai Bà Trưng (HN) phải ra quyết định đình chỉ thi hành án. Tuy nhiên, thủ trưởng cơ quan này vẫn thực hiện thi hành án. Liệu phía sau sự “quyết tâm” bất thường này có điều gì uẩn khúc?

13h30′:

– TIN MỚI NHẤT TỪ VĂN PHÒNG LUẬT SƯ TRẦN VŨ HẢI (Nguyễn Xuân Diện).

– Chủ quyền Hoàng Sa và Trường Sa của Việt Nam giai đoạn sau 1991 (ĐĐK).

– Chủ quyền Việt Nam ở Hoàng Sa, Trường Sa: Tư liệu và sự thật lịch sử (GDVN/Xưa&nay).

– Trận hải chiến Hoàng Sa & ý tưởng vinh danh những người lính Cộng hòa (Trương Duy Nhất).

– Hội thảo tăng cường kết nối ASEAN – Trung Quốc: Biến biển Đông thành khu vực hòa bình (Tiền phong).

– Cột mốc chủ quyền (ĐĐK).

– Đội tàu “khủng” của lão ngư Sáu Ái (SGTT).

– Tình người giữa đại dương (VOV).

– Chỉ tồn tại 7 năm, Thủy quân nhà Hồ vẫn mạnh vượt thời đại (kỳ 3) (Đất Việt).

– Trung Quốc với đường đi nước bước Biển Đông (Tổ quốc).

– Tướng TQ tự mâu thuẫn, lập lờ hai mặt khi nói về biển Đông (GDVN).

– Trung Quốc lại tập trận quy mô lớn (VnMedia).

– Indonesia có thể ‘hạ nhiệt’ biển Đông? (Đất Việt).

– Tổng thống Philippines: không cho phép nước nào chà đạp chủ quyền của mình (SGTT).

– “Căng thẳng Philippines-TQ do sai lầm của Arroyo” (TTXVN).

– Đồn đại về cái chết của Giang Trạch Dân   —  (Đàn chim Việt).  – TQ kiểm duyệt tin đồn trên mạng về sức khỏe ông Giang Trạch Dân  —  (VOA).   – Tin lạ (Anh Vũ) “Cụ Dân” này là tác giả của 16 chữ vàng đấy, và cũng là cha đẻ của thuyết 3 đại diện nữa. Khi cụ qua đời thì chẳng hiểu thế hệ sau sẽ thay đổi như thế nào đây?.  – LẬT GIỞ NHỮNG TRANG “HỒ SƠ TỐI” CỦA ÔNG “16 CHỮ VÀNG” GIANG TRẠCH DÂN (Phạm Viết Đào).

– BỨC THƯ CỦA GIÁO SƯ PHẠM DUY HIỂN XUẤT HIỆN TRÊN BÁO NHẬT BẢN (Nguyễn Xuân Diện).

– GS. Pierre Darriulat: Cần tận dụng tối đa sự hỗ trợ chuyên môn từ quốc tế (Tia sáng) “Việt Nam nên tận dụng tối đa sự hỗ trợ chuyên môn từ quốc tế, đồng thời đảm bảo chương trình hạt nhân của mình tuyệt đối minh bạch. Nếu không làm vậy, kết quả sẽ là thảm họa”.

– Có hay không việc đưa con rể lên “kế vị” ở cảng Quy Nhơn? (GTVT).

– Thermal Waste to Energy Right for Vietnam’s Big Cities (Waste).

– RI ‘can play role’ in S. China Sea dispute (Jakarta Post). “Indonesia should use regional forums and its leadership position in ASEAN to help relieve tensions between China and its Southeast Asian neighbors over South China Sea territorial disputes, an expert says.”

– Làm sao giải quyết vấn đề biển Đông: How to resolve the South China Sea issue (China Daily). Lại nói ngược nữa, không biết ai hành động đơn phương à? “China has been making continuous efforts to defuse the tension over the South China Sea issue, even though some countries have taken unilateral actions to meet their interests.”

20h20′:

– Bộ Ngoại giao: Không có thông tin về việc tàu Trung Quốc định cắt cáp (GDVN).

– Bộ Ngoại giao nói về vấn đề nhận thức chung giữa Việt Nam -TQ (GDVN).

– Việt Nam sắm tàu lớn, máy bay cho cảnh sát biển (VNN).  – Cảnh sát biển VN muốn lập đường dây nóng với TQ.

– DANH SÁCH KÝ TÊN VÀO BẢN TUYÊN CÁO (TIẾP THEO) (Nguyễn Xuân Diện).

– Bộ trưởng Phùng Quang Thanh nhắc 16 chữ vàng  —  (BBC).

– Bản đồ các thời kỳ bảo vệ chủ quyền lãnh thổ (Đất Việt/Bee).

– Những người đầu tiên ra chốt giữ nhà giàn (ĐĐK).

– PHẠM XUÂN NGUYÊN: VĂN HỌC NGHỆ THUẬT CỦA LÒNG YÊU NƯỚC (Nguyễn Xuân Diện).

– Chết dưới tay Trung quốc: Chương 1 – Đó không phải là sự chỉ trích Trung quốc. Đó là sự thật (Ait360).  – Chết dưới tay Trung Quốc, hay là: Trung Quốc – những hiểm họa. Chương 3.

– Bắc Kinh khẳng định tự do hàng hải ở Biển Đông (TTXVN).

– Mối quan hệ cay đắng Myanmar-Trung Quốc & bài học cho Việt Nam (Nguyễn Hữu Quý).

– Mỹ và Trung Quốc, ai hiểu Việt Nam hơn? (Đất Việt).

– Tàu chiến Trung Quốc tham dự diễu binh hải quân tại Brunei (Bee/People’s Daily Online).

– Mọi âm mưu, ý đồ, hành động của Việt Tân đều thất bại (GDVN).

– Chính phủ kỳ tới sẽ thành lập thêm một số cơ quan (Bee).

– Việt Nam sẵn sàng hợp tác với Úc điều tra vụ Securency (SGTT).

– Chưa điều tra xong vụ CA đánh chết người  —  (BBC).

– THX bác bỏ tin đồn ông Giang Trạch Dân qua đời (ĐĐK).

KINH TẾ

– Mức lương tối thiểu hay mức sống tối thiểu? (VnEconomy).  – Tăng lương sớm: Thử thách lớn với doanh nghiệp trong nước (PLTP).

– Abandoning China: In Search of Cheap Labor, Businesses Turn to Vietnam (Time). “Our local market is full of Chinese manufactured goods,” says Vietnam News, the Vietnamese Daily, in 2011.

– Ngân hàng “mở lối” cạnh tranh huy động vốn (VnEconomy).

– Ít công ty nhà nước bán ngoại tệ cho ngân hàng (TBKTSG).

– Số xe hơi hạng sang bán ra ở Việt Nam tiếp tục gia tăng   —  (VOA).

– Việt Nam triển khai kế hoạch ‘cánh đồng lớn’ để sản xuất lúa  —  (VOA).

– Đất hiếm dưới Thái Bình Dương sẽ phá thế độc quyền của Trung Quốc ?  —  (RFI). ==>

– WTO đòi Bắc Kinh tôn trọng quy định quốc tế về xuất khẩu nguyên vật liệu  —  (RFI).

– Lại tăng lương  —  (Đào Tuấn) “…nếu như việc tăng lương tới đây không được triển khai đồng bộ với các biện pháp ổn định giá, nâng cao sức mua của tiền đồng thì những đồng lương tăng thêm chẳng còn mấy ý nghĩa, thậm chí, chỉ làm hại người lao động khi vài đồng bạc ông cụ ít ỏi được tăng thêm, không đủ bù cho giá cả ào ạt tăng kiểu té nước theo lương. Chưa nói tới việc vài triệu lao động được tăng, gần 90 triệu người khác phải chịu bão giá”.

– Không cắt giảm, còn xin thêm vốn đầu tư công (Thanh niên).

– Câu hỏi về giá xăng (Thanh niên).

– Muốn giàu, không thể chỉ trông vào lúa gạo (VEF).

– Bất lực nhìn Trung Quốc “vét” hàng (PLTP).  – Trung Quốc “ồ ạt” thu mua nông sản: Sự phá hoại hợp pháp hay bất hợp pháp? (VIT).   – Đừng tự biến thành ‘ao nhà’ của Trung Quốc (VEF).  – Xử lý vụ người Trung Quốc đầu tư trái phép (Tuổi trẻ) “…đăng ký kinh doanh vải nhưng lại tổ chức thu gom vải vụn (đã qua sử dụng), ép kiện rồi xuất qua Trung Quốc. Lượng vải vụn này khi chuyển về Trung Quốc sẽ được đánh bông, xe sợi rồi xuất lại Việt Nam”.

– Ép giá nông phẩm (Lý Toét) “…khi có sự xuất hiện của người mua thứ ba , người mua “truyền thống” mất thế độc quyền để ép giá, người nông dân bán nông phẩm được lợi nhờ sự cạnh tranh. Lúc này bài ca Hài hòa giữa lợi ích Nhà nước – Doanh nghiệp – Nông dân lại được cất lên”.

– ‘Sập bẫy’ ngân hàng: ngọt ngào và man trá! (Đất Việt).

– Mất 10.000 ha đất nông nghiệp mỗi năm (PLTP).

– Một cách nhìn khác về con người Alan Phan (TVN).

13h30′:

 “Thảng thốt” với CPI? (VnEconomy).

– Lãi suất huy động VND bắt đầu hạ nhiệt (VNE).  – Doanh nghiệp “oải” với lãi suất cao (VOV).

– Trung Quốc ồ ạt thu gom vải thiều (VNE).   – Trung Quốc tranh mua nông sản, doanh nghiệp Việt Nam lo sợ (SGTT).  – Doanh nghiệp trong nước mờ nhạt ngay trên sân nhà (ĐĐK).

– USD tự do ngày càng rẻ (VNE).  – Sắp sửa đổi Pháp lệnh ngoại hối (Lao động).

– Đình công nhiều vì lương tối thiểu quá bèo (Tiền phong).  – Các khu công nghiệp, khu chế xuất tại TP.Hồ Chí Minh: Thiếu nhiều lao động vì lương “bèo” (Lao động).

– Thành lập Nghiệp đoàn nghề cá: Việc cần làm ngay! (Lao động).

20h20′:

– NHNN ban hành quy định phạt tổ chức tín dụng lách trần lãi suất và trần tỷ giá (DVT).  – Ngân hàng có hàng chục hình thức cạnh tranh không lành mạnh (VnEconomy).

– TRẦN MINH QUÂN: Bất ngờ từ việc Trung Quốc săn lùng nông sản Việt Nam (SGTT).

– Bộ Công Thương đồng tình “nghịch lý” xuất nhập khẩu than (VEF).

– Thép Việt Nam có nguy có bị điều tra bán phá giá (SGTT).

– ‘Đường sắt nội đô Hà Nội sẽ không lụt khi trời mưa’ (VEF).

VĂN HÓA-THỂ THAO

<== Thừa Thiên Huế: Mộc bản kêu cứu (Gia đình).

– Bảo tàng – thừa mà thiếu (NNVN).

– Hãy nghe các nhà làm phim nói về phim truyện truyền hình… (Hồn Việt).

– Sách của Thanhha Lai, kể về cuộc hành trình vượt biển, trốn khỏi Việt Nam để đến Mỹ: Book review: Inside Out and Back Again, by Thanhha Lai (CSM)

– Mặt trái của “truyện tranh hóa” danh tác (SK&ĐS) “Chị Dậu gì mà trẻ măng, mắt to, tròn, long lanh, mặt đẹp như các cô nữ sinh trong truyện Nhật. Chí Phèo thì na ná giống vai hung thần hay tướng cướp”.

– XÉT TẶNG GIẢI THƯỞNG NHÀ NƯỚC VÀ DANH HIỆU NGHỆ SĨ NĂM 2011:  Thêm 2 nghệ sĩ khiếu nại (NLĐ).  – NSND Trung Kiên: Có giải thưởng là có kiện cáo (Tuổi trẻ).

– Bát nháo chuyện đào tạo nghệ sĩ – Bài 5: Công ty đang thiệt thòi? (PLTP).

– Đề án tổ chức lễ hội đền Trần Nam Định năm 2012: Chưa chứng minh được tục phát ấn (Tuổi trẻ).

– Nỗi niềm nữ võ sĩ judo Việt Nam (Thanh niên).

13h30′:

– Khi ngục Đăk Glei bị… “hành quyết”! (Lao động) “Nơi ấy đã được Nhà nước ta công nhận là “Di tích lịch sử văn hoá cấp quốc gia” từ năm 1991. Khá đều đặn, ngân sách quốc gia vẫn được rót về để sửa sang, tôn tạo, bảo vệ. Tuy nhiên, dường như sự “trùng tu” vụng về, cái việc “tôn tạo” cẩu thả, được chăng hay chớ kia lại là nguyên nhân khiến địa chỉ đỏ này bị xâm hại nhiều hơn”.

– “Thảm hoạ thời trang”: Hệ quả của “thảm hại văn hoá”? (Lao động).

20h20′:

– Truyền hình thiếu nhi: Kẻ quyền lực, người thờ ơ (Bài 2) (TT&VH).

– Mỏi mắt tìm diễn viên đóng phim cổ trang (Tin tức).

– Đóng cửa khẩn cấp một số di tích ở Hội An (Thanh niên).

– Gian nan làm phim sử Việt: Trường quay hoang tàn (Thanh niên).

GIÁO DỤC-KHOA HỌC

– Các quan chức VN phải học nhiều hơn về phương pháp lãnh đạo, bớt ôm đồm ba chuyện sự vụ của cấp dưới đi thì mới nghĩ được việc lớn: Bộ trưởng nhắc giám thị không ký nhầm đợt 2 (VNN).  – Giám thị không được tự ý xử lý các sự cố bất thường (Thanh niên).

– Tranh cãi về đề thi môn Vật lý: Không cần đính chính (NLĐ).

– Xét đơn vụ cô giáo rớt viên chức do thiếu số đo vòng ngực (Tuổi trẻ).

– Cách giảm tải tại các trường mầm non (Tuổi trẻ).

– Quy hoạch mạng lưới trường ĐH, CĐ cả nước trước ngày 10-7 (PLTP).

– Thay thế hormone: lợi hay hại? (Nguyễn Văn Tuấn).

XÃ HỘI-MÔI TRƯỜNG

– Dọa kiện chính quyền vì… mùi hoa sữa! (NLĐ).

– Bác sĩ kêu oan sau cái chết thiếu nữ 16 tuổi (VNE).

– Tổng LĐLĐ Việt Nam vào cuộc vụ kỹ sư Tạch (NLĐ).==>

– Bi hài cuộc đua nâng đường – nâng nhà – Bài 1: Nhà bỗng thành hang! (PLTP).

– Trên những nghĩa trang hài nhi – Bài 1: Người đưa đò bến trần gian (PLTP).

– Hàng chục ha rừng tại Thanh Hóa bốc cháy (VOV).

– Một nền y học bị chính trị hóa (BS Ngọc).

– Lãnh đạo ngân hàng sử dụng bằng giả (Thanh niên).

– Bình Dương: Anh Tiên bị đe dọa trả thù (PLTP).

20h25′:

– Vụ thiếu nữ chết ở Cà Mau: Khởi tố 30 người (NLĐ).

– “Để đẻ rơi trong nhà tạm giữ là trái với đạo đức” (GDVN).

– Cảnh sát, dân phòng đứng ‘chỗ hiểm’ bắt người vi phạm (VTC).

– Thụ động- bất cập NB&CL) Việc mặc áo giáp cho cây sưa cho thấy chính quyền và cơ quan chức năng đã tỏ ra bất lực trước thực trạng sưa tặc đang hoành hành”.   – Lạ đời cây sưa ‘mặc giáp’ hay thảm họa du lịch Hà Nội? (Đất Việt).

QUỐC TẾ

– Phe nổi dậy Libya mở cuộc tấn công gần thủ đô   —   (VOA).

<== Hoa Kỳ kêu gọi quân đội Syria rút kỏi thành phố Hama  —  (RFI).

– Ít nhất 22 người thiệt mạng ở Syria  —  (VOA).

– Anh sẽ rút 500 binh sĩ khỏi Afghanistan  —  (VOA).

– Ông Thaksin sẽ không tham gia chính phủ mới của Thái Lan  —  (RFI).

– Nepal ngăn người Tây Tạng tổ chức sinh nhật Đức Đạt Lai Lạt Ma   —  (VOA).

– Yingluck và Thaksin trong chính trường Thái   —  (BBC).

– Châu Phi: Khủng hoảng lương thực (VOV).

13h30′: – Các giới chức NATO sẽ gặp phe nổi dậy Libya  —  (VOA).

20h25′:

– Iraq: phát hiện hố chôn 900 thi thể (Tuổi trẻ).

– CHDCND Triều Tiên “tố cáo” âm mưu bá quyền của Mỹ (DVT).

* VTV1: + Chào buổi sáng – 06/07/2011 + Tài chính kinh doanh trưa – 01/07/2011 + Thời sự 19h – 06/07/2011.

* RFA: + Sáng 06-07-2011; + Tối 06-07-2011

* RFI: 06-07-2011

Posted in Điểm tin ngày Ba Sàm | Leave a Comment »